Những thói quen bảo quản thực phẩm đóng hộp trong tủ lạnh mà nhiều người chưa để ý, nhưng lại quyết định độ bền thực phẩm

Thực phẩm đóng hộpXem các sản phẩm Thực phẩm đóng hộp đã trở thành một phần không thể thiếu trong tủ lạnh của nhiều gia đình vì tính tiện lợi và thời gian bảo quản dài. Tuy nhiên, không phải mọi người đều nhận ra rằng cách chúng ta bảo quản những lon này trong tủ lạnh lại quyết định mức độ an toàn và độ bền của thực phẩm. Những thói quen nhỏ nhặt, thậm chí là vô ý, có thể làm giảm chất lượng, gây mất hương vị, thậm chí là ảnh hưởng đến sức khỏe. Bài viết dưới đây sẽ khám phá những thói quen mà nhiều người thường bỏ qua, đồng thời đưa ra các giải pháp thực tiễn để kéo dài thời gian sử dụng an toàn của thực phẩm đóng hộp.

Để hiểu rõ hơn, chúng ta sẽ đi sâu vào từng khía cạnh của việc lưu trữ: từ nhiệt độ, vị trí đặt lon, cách đóng gói lại sau khi mở, cho tới việc ghi chú ngày sử dụng. Mỗi yếu tố đều có nền tảng khoa học riêng, và khi áp dụng đúng, chúng sẽ giúp bạn tận dụng tối đa giá trị dinh dưỡng cũng như hương vị của thực phẩm. Hãy cùng tìm hiểu và thay đổi những thói quen chưa tối ưu để tủ lạnh của bạn trở thành “kho bảo quản” thực sự hiệu quả.

Hiểu đúng vai trò của nhiệt độ và độ ẩm trong tủ lạnh

Trong mắt người tiêu dùng, tủ lạnh thường chỉ được xem là “nơi làm lạnh”. Thực tế, nhiệt độ và độ ẩm bên trong tủ lạnh ảnh hưởng trực tiếp đến tốc độ oxy hóa và sự phát triển của vi sinh vật trên thực phẩm đóng hộp. Nhiệt độ lý tưởng để bảo quản các loại thực phẩm đóng hộp là từ 0 °C đến 4 °C, trong khi độ ẩm nên được duy trì ở mức trung bình để tránh hiện tượng “đóng băng” bề mặt thực phẩm.

Nhiều gia đình thường mở tủ lạnh liên tục trong ngày, khiến nhiệt độ dao động lên xuống. Khi nhiệt độ tăng lên, thậm chí chỉ trong vài độ, quá trình phân hủy chất dinh dưỡng và hương vị sẽ nhanh hơn đáng kể. Đồng thời, độ ẩm cao có thể tạo ra môi trường ẩm ướt trên bề mặt lon, dẫn đến hiện tượng ăn mòn hoặc nứt vỡ, làm giảm độ kín của bao bì.

Thói quen 1: Để lon thực phẩm đóng hộp ở vị trí không ổn định

Rất nhiều người đặt lon ngay ở ngăn cửa, nơi nhiệt độ thay đổi mạnh khi mở tủ. Thực tế, nhiệt độ ở ngăn cửa thường cao hơn trung tâm tủ khoảng 1–2 °C. Điều này không chỉ làm giảm thời gian bảo quản mà còn tăng nguy cơ mùi lẫn vào thực phẩm.

• Giải pháp: Đặt các loại thực phẩm đóng hộp cần bảo quản lâu dài ở ngăn giữa hoặc ngăn dưới, nơi nhiệt độ ổn định nhất.
• Lý do: Nơi này ít bị ảnh hưởng bởi luồng không khí lạnh khi mở cửa, giữ cho nhiệt độ luôn ở mức lý tưởng.

Thói quen 2: Không kiểm tra nhãn ngày hết hạn trước khi để vào tủ

Thói quen mua sắm nhanh, lấy lon thực phẩm ngay mà không đọc kỹ ngày sản xuất hay ngày hết hạn là một lỗi phổ biến. Khi lon đã gần tới hạn sử dụng, việc bảo quản trong tủ lạnh chỉ có thể kéo dài thêm một thời gian ngắn, không đủ để “bù đắp” thời gian đã trôi qua.

• Giải pháp: Trước khi đưa vào tủ, hãy kiểm tra ngày hết hạn, và ưu tiên sử dụng các lon gần hạn trước.
• Lý do: Thực phẩm đã gần hết hạn sẽ có mức độ giảm chất lượng nhanh hơn, ngay cả khi được bảo quản ở nhiệt độ thấp.

Vị trí đặt lon trong tủ lạnh và ảnh hưởng của môi trường xung quanh

Một trong những yếu tố thường bị bỏ qua là ảnh hưởng của các thực phẩm khác xung quanh lon thực phẩm đóng hộp. Mùi, độ ẩm, và thậm chí là chất thải từ thực phẩm tươi sống có thể lan truyền qua không khí trong tủ, gây ảnh hưởng tiêu cực đến lon.

Thói quen 3: Đặt lon gần thực phẩm có mùi mạnh

Thực phẩm như cá, tôm, hay các loại rau quả có mùi mạnh có thể làm thay đổi mùi vị của thực phẩm đóng hộp qua quá trình trao đổi không khí trong tủ. Dù lon được đóng kín, nhưng nếu có vết nứt nhỏ hoặc lớp màng bảo vệ không còn hoàn hảo, mùi sẽ thâm nhập vào bên trong.

• Giải pháp: Đặt lon thực phẩm đóng hộp ở các ngăn riêng biệt, tránh xa các thực phẩm có mùi mạnh.
• Lý do: Giảm thiểu khả năng mùi lẫn, bảo vệ hương vị nguyên bản của thực phẩm.

Thói quen 4: Đặt lon trực tiếp lên mặt đáy tủ lạnh

Đặt lon ngay trên mặt đáy tủ lạnh có thể làm tăng nguy cơ tiếp xúc trực tiếp với hơi nước ngưng tụ, đặc biệt là trong mùa đông hoặc khi tủ lạnh hoạt động liên tục. Hơi nước ngưng tụ sẽ làm ẩm bề mặt lon, tạo môi trường thuận lợi cho quá trình ăn mòn.

• Giải pháp: Sử dụng khay hoặc kệ riêng để cách ly lon khỏi mặt đáy tủ.
• Lý do: Giữ lon luôn khô ráo, giảm thiểu nguy cơ ăn mòn và kéo dài thời gian bảo quản.

Quản lý sau khi mở: Đóng gói lại và ghi chú thời gian

Rất nhiều người cho rằng sau khi mở lon, chỉ cần đặt lại nắp là đủ. Thực tế, môi trường trong lon sau khi mở đã bị thay đổi: không khí, vi khuẩn và enzyme đã tiếp xúc với thực phẩm. Việc không thực hiện các bước bảo quản sau khi mở có thể làm giảm thời gian sử dụng an toàn chỉ còn vài ngày.

Thói quen 5: Để lon mở trong tủ lạnh quá lâu mà không ghi chú

Không ghi lại ngày mở là một thói quen phổ biến, dẫn đến việc sử dụng thực phẩm quá hạn mà không nhận ra. Khi lon đã mở, thời gian bảo quản giảm đáng kể, thường chỉ còn 3–5 ngày tùy loại thực phẩm.

• Giải pháp: Dùng bút dạ hoặc nhãn dán để ghi ngày mở ngay trên nắp lon.
• Lý do: Giúp bạn theo dõi thời gian sử dụng, tránh lãng phí và rủi ro sức khỏe.

Thói quen 6: Không chuyển phần thực phẩm đã mở sang hộp đựng kín

Nhiều người để nguyên lon sau khi mở và chỉ đóng nắp lại. Tuy nhiên, các lỗ nhỏ trên nắp hoặc các vết nứt không nhìn thấy bằng mắt thường sẽ cho không khí và vi khuẩn xâm nhập. Việc chuyển thực phẩm sang hộp đựng kín (như hộp nhựa có nắp đậy) sẽ tạo môi trường ít oxy hơn, giúp duy trì độ tươi lâu hơn.

• Giải pháp: Khi mở một lon lớn, rót phần chưa dùng vào hộp đựng kín, sau đó đặt hộp trong tủ lạnh.
• Lý do: Giảm tiếp xúc với không khí, hạn chế quá trình oxy hoá và phát triển vi sinh vật.

Đảm bảo độ kín của bao bì và tránh các yếu tố gây hư hỏng

Bao bì lon là lớp bảo vệ đầu tiên chống lại ánh sáng, oxy và vi khuẩn. Khi bao bì bị hỏng, thực phẩm sẽ nhanh chóng mất chất lượng. Tuy nhiên, không phải ai cũng chú ý đến tình trạng bao bì trước khi lưu trữ.

Thói quen 7: Đặt lon có vết nứt hoặc hỏng vào tủ lạnh

Vết nứt nhỏ trên bề mặt lon có thể không nhìn thấy ngay, nhưng chúng là “cửa sổ” cho oxy và vi khuẩn xâm nhập. Khi lon được đặt trong môi trường ẩm ướt của tủ lạnh, quá trình oxy hoá sẽ tăng tốc, gây mất màu, mùi vị và thậm chí tạo ra chất độc.

• Giải pháp: Kiểm tra kỹ lon trước khi mua và trước khi bảo quản; nếu phát hiện vết nứt, nên tiêu thụ ngay hoặc bỏ đi.
• Lý do: Đảm bảo chỉ lưu trữ những lon còn nguyên vẹn, giảm nguy cơ hư hỏng.

Thói quen 8: Đóng nắp lon không chặt sau khi mở

Trong quá trình lấy thực phẩm, nhiều người không siết chặt nắp lại, hoặc dùng giấy bạc, băng keo để “đóng” tạm. Những phương pháp này không tạo được độ kín như nắp gốc, dẫn đến oxy hoá nhanh hơn.

• Giải pháp: Dùng nắp gốc (nếu còn) hoặc mua nắp đậy silicone chuyên dụng cho lon.
• Lý do: Đảm bảo độ kín, giảm thiểu tiếp xúc với không khí và độ ẩm.

Vệ sinh tủ lạnh và duy trì môi trường bảo quản tốt

Không ít người chỉ chú ý đến việc dọn dẹp tủ lạnh khi có mùi lạ hoặc chất bẩn bám trên kệ. Thực tế, việc vệ sinh định kỳ và kiểm tra nhiệt độ là yếu tố then chốt để bảo quản thực phẩm đóng hộp lâu hơn.

Thói quen 9: Không làm sạch tủ lạnh thường xuyên

Việc tích tụ mủ, nước và thực phẩm rơi vãi trên các góc tủ sẽ tạo môi trường ẩm ướt, thuận lợi cho vi khuẩn và nấmXem các sản phẩm Nấm mốc phát triển. Khi các chất này tiếp xúc với lon, chúng có thể gây hư hỏng bao bì hoặc thậm chí thấm vào thực phẩm.

• Giải pháp: Vệ sinh tủ lạnh ít nhất mỗi 1–2 tháng bằng dung dịch nước ấm và giấm trắng, lau khô hoàn toàn trước khi đặt thực phẩm trở lại.
• Lý do: Giữ môi trường bên trong tủ luôn sạch sẽ, giảm nguy cơ nhiễm khuẩn và mùi lạ.

Thói quen 10: Không kiểm tra nhiệt độ tủ lạnh định kỳ

Nhiều gia đình không có nhiệt kế riêng trong tủ, chỉ dựa vào cảm giác hoặc đèn báo “đóng băng”. Tuy nhiên, nhiệt độ thực tế có thể cao hơn hoặc thấp hơn mức an toàn, đặc biệt khi tủ lạnh được đặt ở nơi nắng nóng hoặc có quá tải thực phẩm.

• Giải pháp: Đặt một nhiệt kế nhỏ trong tủ lạnh và kiểm tra ít nhất một lần mỗi tuần.
• Lý do: Đảm bảo nhiệt độ luôn trong khoảng 0 °C–4 °C, môi trường lý tưởng cho thực phẩm đóng hộp.

Lợi ích thực tiễn khi áp dụng các thói quen đúng cách

Việc thay đổi những thói quen nhỏ trong cách bảo quản thực phẩm đóng hộp mang lại nhiều lợi ích thiết thực. Đầu tiên, thời gian bảo quản kéo dài giúp giảm lãng phí thực phẩm, tiết kiệm chi phí cho gia đình. Thứ hai, chất lượng dinh dưỡng và hương vị được bảo toàn tốt hơn, vì quá trình oxy hoá và mất chất giảm thiểu. Cuối cùng, môi trường tủ lạnh sạch sẽ và ổn định giảm thiểu nguy cơ ngộ độc thực phẩm, bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

Thực tế, những thay đổi này không đòi hỏi chi phí lớn hay công nghệ phức tạp. Chỉ cần chú ý một vài chi tiết như vị trí đặt lon, việc ghi chú ngày mở, và duy trì vệ sinh tủ lạnh, bạn đã có thể biến tủ lạnh thành “kho bảo quản” hiệu quả, kéo dài tuổi thọ của thực phẩm đóng hộp lên gấp đôi hoặc thậm chí hơn.

Những thói quen này không chỉ áp dụng cho thực phẩm đóng hộp mà còn hữu ích cho các loại thực phẩm khác như thực phẩm đông lạnh, rau củXem các sản phẩm Rau củ, và thực phẩm tươi sống. Khi bạn hiểu và thực hành đúng, việc bảo quản thực phẩm sẽ trở nên dễ dàng hơn, đồng thời mang lại sự an tâm khi mỗi bữa ăn đều được chuẩn bị từ những nguyên liệu tươi ngon và an toàn.