Nội dung chi tiết 25 đề thi Đánh Giá Năng Lực 2025: Những kiến thức cần nắm

Trong bối cảnh giáo dục hiện nay, Đánh Giá Năng Lực (ĐGNL) đã trở thành một tiêu chuẩn quan trọng để đo lường năng lực học sinh, sinh viên trước khi bước vào các kỳ thi quan trọng. Năm 2025, bộ đề ĐGNL sẽ được cập nhật với 25 đề thi đa dạng, đòi hỏi người học phải nắm vững nhiều kiến thức nền tảng và kỹ năng ứng dụng. Bài viết này sẽ phân tích chi tiết nội dung của 25 đề thi ĐGNL 2025, đồng thời đề xuất những kiến thức cốt lõi cần chuẩn bị để đạt kết quả tốt nhất.

Việc hiểu rõ cấu trúc đề thi, các dạng câu hỏi và các chủ đề được ưu tiên sẽ giúp học sinh, sinh viên tối ưu hoá thời gian ôn tập. Đặc biệt, sách ôn thi “ĐGNL HCM 2025 - Sách ôn thi đánh giá năng lực 25 đề ĐHQG TP.HCM” cung cấp tài liệu tham khảo đầy đủ, nhưng để khai thác hiệu quả, người học cần có một kế hoạch học tập có hệ thống và nhận thức sâu sắc về những gì sẽ xuất hiện trong đề.

1. Tổng quan về Đánh Giá Năng Lực 2025

Đánh Giá Năng Lực 2025 tiếp tục duy trì nguyên tắc đánh giá đa chiều, bao gồm ba lĩnh vực chính: Ngôn ngữ, Toán học và Khoa học. Mỗi lĩnh vực lại được chia thành các khối kiến thức cụ thể, phản ánh yêu cầu của chương trình học phổ thông và đại học hiện hành.

1.1. Mục tiêu của ĐGNL

Mục tiêu chính của ĐGNL là đo lường năng lực tư duy phản biện, khả năng giải quyết vấn đề và kỹ năng giao tiếp. Thay vì chỉ tập trung vào việc ghi nhớ công thức, đề thi khuyến khích người làm bài thể hiện cách tiếp cận logic, phân tích dữ liệu và đưa ra kết luận dựa trên bằng chứng.

1.2. Định dạng đề thi

Đề thi ĐGNL 2025 bao gồm ba phần: Trắc nghiệm, tự luận ngắn và bài tập thực tiễn. Trắc nghiệm chiếm khoảng 60% tổng số câu hỏi, tập trung vào việc kiểm tra kiến thức nền tảng và khả năng suy luận nhanh. Phần tự luận yêu cầu người học diễn giải, lập luận chi tiết và đưa ra ví dụ thực tiễn. Bài tập thực tiễn thường gắn liền với các tình huống đời thực, đòi hỏi người làm phải áp dụng kiến thức vào giải quyết vấn đề.

2. Cấu trúc 25 đề thi ĐGNL 2025

Sách ôn thi cung cấp 25 đề thi mẫu, mỗi đề được thiết kế để phản ánh đầy đủ các khối kiến thức và dạng câu hỏi. Dưới đây là cách phân chia các đề theo lĩnh vực và mức độ khó.

• Đề 1-8: Tập trung vào Ngôn ngữ, bao gồm hiểu biết về từ vựng, ngữ pháp, kỹ năng đọc hiểu và viết luận.
• Đề 9-16: Toán học, bao gồm đại số, hình học, xác suất và thống kê.
• Đề 17-24: Khoa học, chia thành Vật lý, Hóa học, Sinh học và Khoa học môi trường.
• Đề 25: Đề tổng hợp, kết hợp các câu hỏi liên ngành, nhằm kiểm tra khả năng tích hợp kiến thức.

Mỗi đề đều có thời gian làm bài chuẩn là 120 phút, với tỷ lệ câu hỏi cân bằng giữa các dạng, giúp người học làm quen với áp lực thời gian thực tế.

2.1. Đề Ngôn ngữ – Đề 1 đến Đề 8

Trong phần Ngôn ngữ, các câu hỏi thường xoay quanh các kỹ năng sau:

• Đọc hiểu đoạn văn: phân tích ý chính, suy luận ngụ ý và nhận diện quan điểm tác giả.
• Viết luận: đề bài yêu cầu trình bày quan điểm cá nhân, hỗ trợ bằng các ví dụ thực tế và lập luận logic.
• Ngữ pháp và từ vựng: kiểm tra khả năng sử dụng đúng cấu trúc câu và từ ngữ trong ngữ cảnh.

Ví dụ, một câu hỏi có thể yêu cầu người học phân tích đoạn văn ngắn về vấn đề môi trường, sau đó đưa ra ý kiến cá nhân và đề xuất giải pháp. Để trả lời tốt, người học cần kết hợp kỹ năng đọc hiểu sâu và khả năng viết mạch lạc.

2.2. Đề Toán học – Đề 9 đến Đề 16

Phần Toán học trong ĐGNL 2025 không chỉ tập trung vào việc giải các bài toán truyền thống mà còn nhấn mạnh vào tư duy logic và ứng dụng thực tế. Các dạng câu hỏi thường gặp bao gồm:

• Giải phương trình và bất phương trình trong các ngữ cảnh thực tế.
• Phân tích dữ liệu thống kê: đọc biểu đồ, tính trung bình, phương sai và đưa ra nhận định.
• Vấn đề hình học không gian: tính thể tích, diện tích và áp dụng công thức vào các mô hình thực tế.

Ví dụ, một câu hỏi có thể mô tả một công trình xây dựng và yêu cầu tính diện tích bề mặt cần sơn, yêu cầu người học áp dụng kiến thức hình học và thực hiện tính toán chính xác trong thời gian ngắn.

2.3. Đề Khoa học – Đề 17 đến Đề 24

Phần Khoa học được chia thành bốn môn chính, mỗi môn chiếm một phần tương đương trong đề thi. Các câu hỏi thường yêu cầu:

• Hiểu và mô tả các hiện tượng vật lý cơ bản, như lực, năng lượng và chuyển động.
• Áp dụng kiến thức hoá học trong các phản ứng thường gặp trong đời sống.
• Giải thích quá trình sinh học, bao gồm cấu trúc tế bào, di truyền và sinh thái học.
• Đánh giá các vấn đề môi trường, như biến đổi khí hậu và ô nhiễm, dựa trên dữ liệu thực tế.

Ví dụ, một câu hỏi Khoa học có thể đưa ra một mô tả về quá trình oxy hoá trong thực phẩm và yêu cầu người học giải thích nguyên tắc hoá học đằng sau hiện tượng này, đồng thời đề xuất biện pháp giảm thiểu.

2.4. Đề Tổng hợp – Đề 25

Đề 25 là bài kiểm tra tổng hợp, kết hợp các yếu tố từ ba lĩnh vực trên. Câu hỏi thường yêu cầu người học phân tích một tình huống thực tế phức tạp, ví dụ như một dự án phát triển đô thị, và đưa ra các giải pháp dựa trên kiến thức Ngôn ngữ, Toán học và Khoa học. Đề này là thước đo khả năng tích hợp kiến thức và tư duy đa chiều của người học.

3. Những kiến thức cốt lõi cần nắm vững

Để chuẩn bị cho 25 đề thi ĐGNL 2025, người học nên tập trung vào những kiến thức sau, được chia theo ba lĩnh vực chính.

3.1. Ngôn ngữ

• Đọc hiểu: Luyện tập đọc các đoạn văn ngắn và dài, chú ý đến cấu trúc luận điểm, các từ nối và cách tác giả xây dựng lập luận.
• Viết luận: Thực hành viết các bài luận ngắn (khoảng 250 từ) về các chủ đề xã hội, môi trường và công nghệ. Đặt trọng tâm vào việc đưa ra luận điểm rõ ràng, hỗ trợ bằng ví dụ và kết luận mạch lạc.
• Ngữ pháp và từ vựng: Ôn lại các cấu trúc câu phức, cách dùng thì, đồng thời mở rộng vốn từ vựng thông qua việc đọc báo, tạp chí và tài liệu học thuật.

3.2. Toán học

• Đại số: Nắm vững các phép biến đổi, giải phương trình bậc nhất, bậc hai và hệ phương trình.
• Hình học: Hiểu các công thức tính diện tích, thể tích và áp dụng chúng trong các bài toán thực tế.
• Thống kê và xác suất: Phân tích dữ liệu, tính trung bình, trung vị, độ lệch chuẩn và áp dụng các quy tắc xác suất cơ bản.
• Giải quyết vấn đề: Phát triển kỹ năng suy luận logic qua các bài toán tình huống, như tối ưu hoá chi phí, tính toán thời gian và nguồn lực.

3.3. Khoa học

• Vật lý: Nắm vững các định luật Newton, công thức năng lượng và công suất, cũng như các nguyên lý điện học cơ bản.
• Hóa học: Hiểu cấu trúc phân tử, các loại phản ứng hoá học (oxit hoá, khử, trùng hợp) và cách cân bằng phương trình hoá học.
• Sinh học: Nắm rõ cấu trúc tế bào, quá trình sao chép DNA, di truyền học Mendel và các khái niệm sinh thái học cơ bản.
• Môi trường: Đánh giá các vấn đề môi trường qua dữ liệu thực tế, như mức độ ô nhiễm không khí, nguồn năng lượng tái tạo và tác động của biến đổi khí hậu.

4. Chiến lược ôn tập hiệu quả với sách “ĐGNL HCM 2025”

Sách ôn thi “ĐGNL HCM 2025 - Sách ôn thi đánh giá năng lực 25 đề ĐHQG TP.HCM” được biên soạn dựa trên khung chương trình và các đề thi mẫu đã được kiểm chứng. Để khai thác tối đa lợi ích từ tài liệu này, người học có thể áp dụng các bước sau:

4.1. Đọc và phân tích đề mẫu

Đầu tiên, hãy đọc kỹ từng đề mẫu, ghi chú lại các dạng câu hỏi lặp lại và các chủ đề thường xuất hiện. Việc này giúp xây dựng một bản đồ kiến thức, xác định những phần mạnh và yếu của bản thân.

4.2. Thực hành có kế hoạch

Mỗi tuần, chọn 2-3 đề để làm thực tế, sau đó so sánh đáp án và phân tích lỗi. Đừng chỉ dừng lại ở việc xem đáp án, mà cần viết lại giải pháp chi tiết, giải thích tại sao câu trả lời của mình sai và cách khắc phục.

4.3. Tóm tắt kiến thức quan trọng

Sau mỗi buổi làm đề, hãy tóm tắt lại các công thức, quy tắc và khái niệm quan trọng. Sử dụng định dạng bullet point để dễ nhớ và có thể xem lại nhanh chóng trước khi thi.

4.4. Thực hành viết luận

Đối với phần Ngôn ngữ, hãy luyện viết ít nhất 2 bài luận mỗi tuần, dựa trên đề mẫu trong sách. Đánh giá lại bài viết dựa trên tiêu chí: cấu trúc, lập luận, ngôn ngữ và ví dụ thực tiễn.

4.5. Kiểm tra thời gian

Trong các buổi luyện tập, luôn đặt đồng hồ để kiểm tra thời gian làm mỗi phần. Điều này giúp người học quen với áp lực thời gian và cải thiện tốc độ suy nghĩ, viết và tính toán.

5. Các lưu ý khi làm đề thi ĐGNL 2025

Trong quá trình làm đề, có một số điểm cần chú ý để tránh mất điểm không đáng có.

5.1. Đọc kỹ đề bài

Rất nhiều học sinh mắc lỗi vì không đọc kỹ yêu cầu, dẫn đến trả lời sai hướng. Trước khi bắt đầu giải, hãy dành 1-2 phút để phân tích yêu cầu, xác định từ khóa như “phân tích”, “so sánh”, “đánh giá” hay “đề xuất”.

5.2. Quản lý thời gian

Với thời gian 120 phút, người làm nên chia thời gian hợp lý: 30% cho phần Trắc nghiệm, 40% cho phần Tự luận và 30% cho Bài tập thực tiễn. Nếu gặp câu hỏi khó, nên bỏ qua tạm thời và quay lại sau khi hoàn thành các câu dễ hơn.

5.3. Kiểm tra lại câu trả lời

Sau khi hoàn thành, nếu còn thời gian, hãy quay lại kiểm tra lại các đáp án, đặc biệt là các phép tính trong Toán học và các công thức trong Khoa học. Một lỗi tính toán nhỏ có thể làm mất toàn bộ điểm của một câu.

5.4. Tránh viết lan man

Trong phần Tự luận, người học cần duy trì tính mạch lạc, tránh lan man. Mỗi đoạn văn nên bắt đầu bằng một câu chủ đề, tiếp theo là các bằng chứng hỗ trợ và kết luận ngắn gọn.

6. Vai trò của việc luyện tập thực tế

Đánh Giá Năng Lực không chỉ là một bài kiểm tra kiến thức, mà còn là một công cụ đánh giá khả năng áp dụng kiến thức vào thực tiễn. Vì vậy, việc kết hợp luyện tập với các hoạt động thực tế sẽ nâng cao hiệu quả học tập.

6.1. Tham gia các dự án nhóm

Trong quá trình học, hãy tham gia các dự án nhóm tại trường hoặc cộng đồng, chẳng hạn như nghiên cứu môi trường địa phương, xây dựng mô hình kinh doanh nhỏ hoặc thực hiện thí nghiệm khoa học. Những hoạt động này giúp củng cố kiến thức và phát triển kỹ năng làm việc nhóm, một yếu tố quan trọng trong phần Tự luận và Bài tập thực tiễn.

6.2. Áp dụng kiến thức vào đời sống

Ví dụ, khi học về năng lượng tái tạo, hãy tự mình thiết kế một mô hình thu năng lượng mặt trời đơn giản cho gia đình. Khi học về thống kê, hãy thu thập dữ liệu về thói quen học tập của bản thân trong một tuần và thực hiện phân tích. Những trải nghiệm thực tế sẽ giúp nhớ lâu và hiểu sâu hơn các khái niệm.

6.3. Sử dụng công nghệ hỗ trợ

Các công cụ như phần mềm mô phỏng, bảng tính Excel hoặc các ứng dụng học trực tuyến có thể hỗ trợ việc luyện tập các câu hỏi Toán học và Khoa học. Khi thực hiện các bài toán xác suất hoặc thống kê, việc nhập dữ liệu vào Excel và sử dụng các hàm tính toán sẽ giúp người học nhanh chóng kiểm tra kết quả và rút ra nhận xét.

7. Câu hỏi thường gặp khi chuẩn bị cho ĐGNL 2025

• Đề thi có thay đổi nhiều so với năm trước? Đề thi ĐGNL 2025 duy trì cấu trúc cơ bản, nhưng có sự cập nhật về nội dung và các ví dụ thực tiễn mới, phản ánh xu hướng xã hội và công nghệ hiện đại.
• Có nên học riêng từng môn hay học tích hợp? Cân bằng giữa học riêng và học tích hợp là cách tốt nhất. Đọc hiểu và viết luận cần tập trung vào Ngôn ngữ, trong khi Toán học và Khoa học nên được luyện tập qua các đề mẫu và các bài tập thực tế.
• Làm sao để không bị “bối rối” khi gặp câu hỏi liên ngành? Khi gặp câu hỏi liên ngành, hãy tách ra từng phần: xác định yêu cầu Ngôn ngữ, sau đó áp dụng kiến thức Toán học hoặc Khoa học để giải quyết. Việc có bản đồ kiến thức rõ ràng sẽ giảm bớt áp lực.
• Thời gian ôn tập tối ưu là bao lâu? Thông thường, việc ôn tập trong vòng 8-10 tuần, mỗi tuần dành 10-12 giờ cho ĐGNL, sẽ đủ để nắm vững kiến thức và luyện tập đủ số lượng đề mẫu.

Những câu hỏi này phản ánh những khó khăn thực tế mà nhiều thí sinh gặp phải. Bằng cách lên kế hoạch học tập chi tiết và sử dụng tài liệu ôn luyện một cách có hệ thống, người học có thể tự tin bước vào phòng thi.

Cuối cùng, việc chuẩn bị cho Đánh Giá Năng Lực 2025 không chỉ là việc học thuộc lòng mà còn là quá trình rèn luyện tư duy phản biện, kỹ năng giải quyết vấn đề và khả năng giao tiếp. Khi người học hiểu rõ cấu trúc đề, nắm vững các kiến thức cốt lõi và áp dụng các chiến lược ôn tập hợp lý, kết quả tốt trên đề thi sẽ là hệ quả tự nhiên của quá trình chuẩn bị kỹ lưỡng.