Những lỗi thường gặp khi thi công sơn chống thấm tường và cách khắc phục để bảo vệ công trình lâu dài

Tầm quan trọng của việc thi công sơn chống thấm tường

Trong mọi công trình xây dựng, từ nhà ở dân dụng đến các tòa nhà công nghiệp, độ bền và tính an toàn luôn là tiêu chí hàng đầu. Tường là một trong những bộ phận chịu ảnh hưởng trực tiếp của môi trường bên ngoài và nội thất, do đó việc bảo vệ tường bằng sơn chống thấm không chỉ ngăn ngừa rò rỉ, ẩm mốc mà còn kéo dài tuổi thọ của toàn bộ cấu trúc. Khi thực hiện đúng quy trình, sơn chống thấm sẽ tạo ra một lớp màng liền khép, ngăn cản nước và hơi ẩm xâm nhập, bảo vệ lớp vữa, bê tông và các vật liệu phụ trợ khác. Ngược lại, những sai sót trong quá trình thi công có thể khiến lớp bảo vệ không đạt hiệu quả, dẫn đến những hỏng hóc khó sửa chữa và tốn kém chi phí bảo trì.

Những lỗi thường gặp khi thi công sơn chống thấm tường

1. Chuẩn bị bề mặt không đúng tiêu chuẩn

Đây là lỗi căn bản nhưng lại xuất hiện thường xuyên nhất. Nhiều nhà thầu hoặc người tự làm bỏ qua các bước đánh giặt, loại bỏ bụi bẩn, dầu mỡ và các lớp vữa cũ trước khi tiến hành sơn. Khi bề mặt còn dính bẩn, sơn không thể bám dính tốt, gây hiện tượng bong tróc hoặc tạo ra các lỗ hổng thấm nước. Đặc biệt, nếu bề mặt còn có vết nứt hoặc rãnh sâu mà không được xử lý, nước sẽ tìm đường thâm nhập qua những điểm yếu này dù đã phủ lớp sơn.

2. Lựa chọn vật liệu không phù hợp với điều kiện thực tế

Sơn chống thấm có nhiều loại: acrylic, epoxy, polyurethane, silicone, và các loại sơn gốc xi măng. Mỗi loại có đặc tính chịu nhiệt, chịu hoá chất, độ bám dính và thời gian khô khác nhau. Khi người thi công không cân nhắc đến điều kiện môi trường (như độ ẩm, nhiệt độ, mức độ tiếp xúc với nước), việc chọn sai loại sơn sẽ làm giảm hiệu quả bảo vệ. Ví dụ, sơn acrylic thường không thích hợp cho những khu vực tiếp xúc trực tiếp với nước mưa kéo dài, trong khi sơn epoxy lại yêu cầu độ ẩm môi trường thấp để đạt độ bám dính tối ưu.

3. Thi công sai kỹ thuật: độ dày lớp và thời gian khô

Sơn chống thấm cần được thi công theo độ dày quy định và theo từng lớp (coat). Nếu bôi quá mỏng, lớp bảo vệ sẽ không đủ khả năng ngăn thấm; nếu bôi quá dày, lớp sơn sẽ không khô đều, gây hiện tượng nứt nẻ hoặc bong tróc khi co giãn. Ngoài ra, thời gian chờ giữa các lớp cũng rất quan trọng; việc không tuân thủ thời gian khô (có thể từ vài giờ đến 24 giờ tùy loại sơn) sẽ làm giảm độ bám dính giữa các lớp, tạo ra các khe hở tiềm ẩn.

4. Bỏ qua việc bảo vệ các chi tiết đặc thù

Các góc, cạnh, khớp nối, ống thoát nước và các phụ kiện kim loại thường là những vị trí dễ bị rò rỉ nếu không được đánh dấu, bọc kín đúng cách. Nhiều khi người thi công chỉ tập trung sơn lên bề mặt tường chính, bỏ qua những chỗ “khoảng trống” này, dẫn đến hiện tượng nước thấm qua các kẽ hở và gây ẩm mốc ở những khu vực không mong muốn.

5. Thiếu kiểm soát môi trường thi công

Độ ẩm và nhiệt độ môi trường ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình khô và độ bám của sơn. Khi thực hiện công việc trong điều kiện ẩm ướt, sơn có thể không bám dính tốt, còn trong thời tiết quá nóng, sơn sẽ khô quá nhanh, không đủ thời gian để tạo lớp màng bảo vệ liên tục. Bên cạnh đó, gió mạnh có thể làm bề mặt sơn bị bám bụi hoặc tạo ra các vết sơn không đồng đều.

6. Sử dụng dụng cụ không sạch hoặc không phù hợp

Máy phun, cọ, con lăn hoặc thùng trộn sơn nếu chưa được làm sạch hoàn toàn có thể mang lại các tạp chất, cặn bẩn vào trong hỗn hợp sơn, gây ảnh hưởng tới độ đồng nhất và khả năng bám dính. Ngoài ra, việc dùng dụng cụ không phù hợp với loại sơn (ví dụ dùng cọ cho sơn epoxy) cũng làm giảm hiệu quả thi công và tăng nguy cơ lỗi.

Hậu quả tiềm ẩn khi các lỗi trên không được khắc phục

Một khi lớp sơn chống thấm không thực hiện đúng, hậu quả có thể xuất hiện ở nhiều mức độ khác nhau. Ở mức độ nhẹ, tường có thể xuất hiện đốm màu, vết ố do ẩm mốc, ảnh hưởng thẩm mỹ và giảm giá trị công trình. Khi vấn đề trở nên nghiêm trọng hơn, nước thấm sẽ xâm nhập vào các lớp vữa, gây nứt, mất độ bám, thậm chí làm suy yếu cấu trúc chịu tải. Ngoài ra, ẩm ướt kéo dài còn tạo môi trường thuận lợi cho vi sinh vật phát triển, gây hại cho sức khỏe người ở. Đối với các công trình công nghiệp, rò rỉ nước có thể dẫn đến hỏng hóc thiết bị, mất năng lượng và tăng chi phí bảo trì.

Cách khắc phục và phòng ngừa các lỗi thường gặp

1. Kiểm tra và chuẩn bị bề mặt kỹ lưỡng

• Loại bỏ mọi bụi bẩn, dầu mỡ và tạp chất bằng cách rửa sạch bằng nước và chất tẩy rửa chuyên dụng.
• Sau khi rửa, để bề mặt khô hoàn toàn; nếu cần, dùng máy thổiXem các sản phẩm Máy thổi khí để loại bỏ độ ẩm dư thừa.
• Kiểm tra các vết nứt, rãnh sâu; dùng vật liệu trám (vữa, keo epoxy) để lấp đầy trước khi sơn.
• Đánh bóng bề mặt bằng giấy nhám nhẹ để tăng độ bám dính của sơn.

2. Lựa chọn sơn và phụ kiện phù hợp

• Đánh giá môi trường thực tế: độ ẩm trung bình, mức độ tiếp xúc với nước, nhiệt độ tối đa và tối thiểu.
• Chọn loại sơn có chỉ tiêu chịu nước và độ bám dính đáp ứng yêu cầu (ví dụ: sơn silicone cho khu vực có độ ẩm cao).
• Kiểm tra hạn sử dụng và hướng dẫn kỹ thuật của nhà sản xuất để tránh dùng sơn đã hết hạn hoặc bị nhiễm.
• Sử dụng phụ kiện (băng keo, màng bảo vệ) có khả năng chịu được môi trường tương tự.

3. Thực hiện quy trình thi công đúng bước

• Áp dụng lớp lót (primer) nếu nhà sản xuất yêu cầu; lớp lót giúp tăng độ bám và giảm thấm nước.
• Đo độ dày lớp sơn bằng thước đo hoặc thiết bị đo độ dày chuẩn; tuân thủ độ dày tối thiểu và tối đa được chỉ định.
• Tuân thủ thời gian khô giữa các lớp; nếu thời tiết thay đổi, điều chỉnh thời gian chờ cho phù hợp.
• Sử dụng kỹ thuật phun hoặc cuộn đều, tránh chồng lớp quá dày trong một lần.

4. Kiểm soát môi trường thi công

• Chọn thời gian thi công khi nhiệt độ từ 10°C đến 30°C và độ ẩm dưới 70% (đối với đa số loại sơn).
• Đối với thời tiết ẩm ướt, có thể sử dụng máy sấy hoặc quạt thông gió để giảm độ ẩm bề mặt.
• Tránh thi công trong ngày có gió mạnh; nếu không thể tránh, sử dụng vải che hoặc bạt che để bảo vệ bề mặt sơn.

5. Bảo vệ các chi tiết đặc thù

• Trước khi sơn, bọc kín các góc, cạnh, ống thoát nước bằng băng keo chịu nhiệt hoặc màng nhựa.
• Áp dụng sơn bổ sung (touch-up) sau khi lớp chính đã khô để đảm bảo không có lỗ hổng.
• Kiểm tra lại các khớp nối và các vị trí khó tiếp cận bằng đèn pinXem các sản phẩm Pin, chắc chắn không bỏ sót.

6. Sử dụng dụng cụ sạch và phù hợp

• Rửa sạch máy phun, cọ, con lăn bằng dung dịch tẩy rửa phù hợp với loại sơn trước khi bắt đầu công việc.
• Kiểm tra và bảo dưỡng các thiết bị định kỳ để tránh rò rỉ hoặc tắc nghẽn.
• Chọn dụng cụ có kích thước và chất liệu phù hợp với độ nhớt của sơn (ví dụ: con lăn nhựa cho sơn acrylic, con lăn nhôm cho sơn epoxy).

Một số lời khuyên thực tiễn cho người thực hiện thi công

Kiểm tra lại kế hoạch thi công trước khi bắt đầu: lập danh sách các công đoạn, vật liệu và thời gian dự kiến. Việc ghi chép chi tiết sẽ giúp phát hiện sớm những sai sót và điều chỉnh kịp thời. Khi gặp bất kỳ vấn đề nào (ví dụ: lớp sơn không bám dính, xuất hiện bọt khí), hãy dừng lại và tìm nguyên nhân thay vì tiếp tục làm việc, vì lỗi nhỏ nếu bỏ qua có thể dẫn đến hậu quả lớn.

Đối với các công trình có diện tích lớn, đánh giá lại độ đồng đều của lớp sơn sau mỗi 100‑200 mét vuông bằng cách kiểm tra bằng mắt và cảm giác. Nếu phát hiện vùng sơn không đồng nhất, nên thực hiện sửa chữa ngay trước khi lớp tiếp theo được phủ lên. Ngoài ra, việc đào tạo nhân công về quy trình chuẩn, an toàn và các dấu hiệu cảnh báo lỗi sẽ giảm thiểu rủi ro và nâng cao chất lượng công trình.

Cuối cùng, sau khi hoàn thành, đánh giá hiệu quả bằng cách thực hiện kiểm tra thấm nước (phun nước hoặc dùng bình xịt) trên một phần diện tích nhất định. Nếu không có hiện tượng thấm rò, lớp sơn đã đáp ứng yêu cầu chống thấm và có thể coi là đã thi công thành công.

Việc chú trọng vào từng chi tiết trong quá trình thi công sơn chống thấm không chỉ giúp ngăn ngừa các lỗi thường gặp mà còn bảo vệ công trình lâu dài, giảm thiểu chi phí bảo trì và duy trì môi trường sống lành mạnh cho người sử dụng.