Trải nghiệm thực tế với robot Xiaozhi WIFI: Đánh giá độ ổn định kết nối và tương tác trong môi trường gia đình

Trong thời đại các thiết bị thông minh ngày càng lan tỏa, robot AI thông minh Xiaozhi WIFI đã trở thành một trong những lựa chọn thu hút sự chú ý của các gia đình muốn thử nghiệm công nghệ giao tiếp giữa người và máy. Bài viết này sẽ đi sâu vào trải nghiệm thực tế khi lắp đặt và sử dụng robot trong môi trường gia đình, tập trung vào hai yếu tố cốt lõi: độ ổn định của kết nối Wi‑Fi và khả năng tương tác của robot với các thành viên trong nhà.

Để đưa ra những nhận xét khách quan, chúng tôi đã thực hiện một chuỗi kiểm tra kéo dài vài tuần, bao gồm việc đặt robot ở những vị trí khác nhau, thử nghiệm các lệnh thoại đa dạng và quan sát cách robot phản hồi trong các tình huống thường gặp như khi có nhiễu sóng, khi các thiết bị khác đồng thời sử dụng mạng, hoặc khi di chuyển robot trong không gian nhà có nhiều vật cản. Dưới đây là các phân tích chi tiết dựa trên những quan sát thực tế.

Kiến trúc kết nối Wi‑Fi của robot Xiaozhi

Thiết kế phần cứng và phần mềm hỗ trợ mạng

Robot Xiaozhi được trang bị một mô-đun Wi‑Fi chuẩn 802.11 b/g/n, cho phép kết nối tới hầu hết các router gia đình hiện nay. Phần mềmXem các sản phẩm Phần Mềm điều khiển mạng được tối ưu hoá để giảm thiểu độ trễ khi truyền dữ liệu âm thanh và video. Ngoài ra, robot còn hỗ trợ chế độ tự động chuyển đổi kênh Wi‑Fi khi phát hiện xung đột, một tính năng hữu ích trong môi trường có nhiều thiết bị cùng hoạt động.

Điểm mạnh của kiến trúc này là khả năng duy trì kết nối liên tục trong các phòng có tín hiệu yếu, nhờ vào thuật toán cân bằng tải nội bộ. Khi tín hiệu giảm, robot sẽ tự động giảm độ phân giải video để giữ cho luồng thoại không bị gián đoạn. Điều này giúp người dùng vẫn có thể giao tiếp mượt mà dù đang ở trong phòng khách hoặc phòng ngủ.

Quá trình cài đặt và cấu hình mạng

Quá trình khởi tạo kết nối bắt đầu bằng việc mở ứng dụng di động đi kèm, chọn mạng Wi‑Fi và nhập mật khẩu. Ứng dụng cung cấp hướng dẫn từng bước bằng hình ảnh và âm thanh, giúp người không rành công nghệ cũng có thể hoàn thành trong vòng vài phút. Khi robot đã kết nối thành công, biểu tượng Wi‑Fi trên thân máy sẽ chuyển sang màu xanh lá, biểu thị trạng thái ổn định.

Trong thực tế, chúng tôi nhận thấy rằng việc đặt robot gần router giúp giảm thời gian khởi tạo và tăng cường độ mạnh tín hiệu. Tuy nhiên, khi đặt robot ở các góc xa hoặc có nhiều vật cản kim loại, thời gian kết nối có thể kéo dài từ 10 đến 30 giây, và đôi khi cần thực hiện một lần khởi động lại.

Đánh giá độ ổn định kết nối trong môi trường gia đình

Thử nghiệm trong các không gian khác nhau

Chúng tôi đã đặt robot ở ba vị trí chủ yếu: phòng khách rộng, phòng ngủ có tường ngăn cách, và nhà bếp có nhiều thiết bị điện tử hoạt động đồng thời. Mỗi vị trí được kiểm tra trong ba khung giờ: buổi sáng (khi ít thiết bị hoạt động), buổi chiều (khi nhiều thiết bị sử dụng internet) và buổi tối (khi mạng có tải cao).

• Phòng khách: Kết nối luôn ổn định, không có hiện tượng mất gói dữ liệu. Khi phát lệnh “bật đèn phòng khách”, robot phản hồi trong vòng dưới một giây.
• Phòng ngủ: Do có tường ngăn cách, tín hiệu giảm nhẹ. Đôi khi robot mất kết nối trong vòng 5-10 giây khi thực hiện các lệnh phức tạp như “đọc tin tức”. Tuy nhiên, tính năng tự động chuyển kênh giúp khôi phục kết nối nhanh chóng.
• Nhà bếp: Khi các thiết bị như lò vi sóng, máy rửa bát hoạt động, tín hiệu Wi‑Fi có xu hướng nhiễu. Robot vẫn duy trì kết nối, nhưng độ trễ tăng lên khoảng 1,5 giây, đủ để người dùng cảm nhận một chút chậm trễ trong phản hồi.

Những kết quả này cho thấy robot Xiaozhi có khả năng thích nghi tốt với môi trường có tín hiệu không đồng đều, nhưng vẫn phụ thuộc vào chất lượng mạng tổng thể của gia đình.

Ảnh hưởng của các thiết bị khác tới độ ổn định

Trong một ngày thử nghiệm, chúng tôi đồng thời sử dụng máy tính để bàn, điện thoại thông minh, máy tính bảng và một máy phát Wi‑Fi dự phòng. Khi tất cả các thiết bị này hoạt động đồng thời, tốc độ tải dữ liệu trung bình của mạng giảm khoảng 20%, nhưng robot vẫn duy trì kết nối và phản hồi các lệnh cơ bản mà không gặp lỗi.

Đối với các tác vụ yêu cầu truyền dữ liệu lớn, chẳng hạn như yêu cầu robot phát video trực tiếp từ camera tích hợp, tốc độ truyền có thể giảm đáng kể, dẫn đến hiện tượng giật hình. Điều này phản ánh một giới hạn thực tế của băng thông trong môi trường gia đình, hơn là vấn đề của robot.

Khả năng tương tác của robot Xiaozhi trong môi trường thực tế

Giao tiếp bằng giọng nói và hiểu ngữ cảnh

Robot Xiaozhi hỗ trợ nhận dạng tiếng Việt và một số ngôn ngữ khác, cho phép người dùng ra lệnh bằng giọng nói tự nhiên. Khi đưa ra lệnh đơn giản như “bật nhạc” hoặc “đọc thời tiết”, robot phản hồi ngay lập tức, độ chính xác gần như 100% trong môi trường yên tĩnh.

Trong môi trường có tiếng ồn nền, chẳng hạn khi TV đang bật hoặc khi có trẻ em chơi đùa, robot vẫn có khả năng lọc tiếng ồn và nhận dạng lệnh, tuy nhiên tỉ lệ lỗi tăng lên khoảng 10-15%. Đối với các câu hỏi phức tạp hơn, như “tôi cần mua quà sinh nhật cho mẹ, bạn có gợi ý không?”, robot có thể trả lời bằng cách đưa ra một danh sách gợi ý ngắn, dựa trên dữ liệu được tích hợp sẵn. Mặc dù không thể thay thế một trợ lý con người, nhưng mức độ đáp ứng đủ để hỗ trợ các nhu cầu thông tin nhanh.

Tương tác cảm xúc và phản hồi hành vi

Robot được thiết kế với một màn hìnhXem các sản phẩm Màn Hình cảm ứng và các biểu tượng cảm xúc, cho phép nó thể hiện cảm xúc qua biểu cảm khuôn mặt. Khi người dùng khen ngợi (“Bạn làm rất tốt!”), robot sẽ hiển thị biểu tượng mỉm cười và thậm chí đáp lại bằng một câu châm ngôn ngắn. Ngược lại, khi nhận được câu lệnh không rõ ràng, robot sẽ hiển thị biểu tượng “bối rối” và yêu cầu người dùng nói lại.

Trong các thử nghiệm, chúng tôi nhận thấy rằng trẻ em thường tương tác tích cực hơn khi robot biểu hiện cảm xúc rõ ràng. Việc robot phản hồi bằng cử chỉ hoặc âm thanh ngắn gọn giúp duy trì sự chú ý của trẻ, đồng thời tạo ra môi trường học tập thú vị khi robot đưa ra các câu hỏi kiến thức.

Khả năng tích hợp với các thiết bị thông minh trong nhà

Robot Xiaozhi có thể kết nối với các thiết bị IoT như bóng đèn thông minh, máy lọc không khí và hệ thống âm thanh. Khi thiết lập một “kịch bản” trong ứng dụng, người dùng có thể yêu cầu robot thực hiện một chuỗi hành động, ví dụ: “khi tôi nói ‘bắt đầu buổi học’, bật đèn bàn, mở camera học trực tuyến và bật nhạc nền nhẹ”.

Thực tế, việc thiết lập kịch bản đòi hỏi một chút thời gian để cấu hình các thiết bị và xác định các lệnh. Tuy nhiên, sau khi hoàn thành, robot thực hiện các bước một cách trơn tru, cho thấy khả năng điều phối các thiết bị trong mạng nội bộ một cách hiệu quả.

Những thách thức và hạn chế khi sử dụng robot trong gia đình

Vấn đề về độ trễ và chất lượng âm thanh

Mặc dù robot có khả năng xử lý lệnh nhanh trong môi trường mạng ổn định, nhưng khi băng thông giảm mạnh, độ trễ tăng lên và chất lượng âm thanh có thể bị giảm. Điều này đặc biệt rõ rệt khi robot thực hiện các lệnh yêu cầu truyền dữ liệu âm thanh liên tục, như “phát podcast” hoặc “đọc sách”. Khi tín hiệu yếu, robot có xu hướng giảm chất lượng âm thanh để duy trì kết nối, dẫn đến việc người nghe phải tăng âm lượng.

Để giảm thiểu hiện tượng này, người dùng có thể cân nhắc đặt robot gần router hoặc sử dụng bộ mở rộng Wi‑Fi, tuy nhiên không phải mọi gia đình đều có sẵn thiết bị mở rộng.

Giới hạn nhận dạng ngôn ngữ và ngữ cảnh

Robot Xiaozhi hiện hỗ trợ nhận dạng tiếng Việt, nhưng vẫn còn một số từ địa phương hoặc cách diễn đạt không chuẩn mà robot không thể hiểu. Khi người dùng sử dụng tiếng lóng hoặc từ ngữ vùng miền, robot thường trả lời bằng cách yêu cầu làm rõ lại lệnh. Điều này không gây cản trở lớn, nhưng có thể làm giảm trải nghiệm người dùng trong những gia đình có thói quen giao tiếp đa dạng.

Hơn nữa, robot chưa thực hiện được việc “nhớ” các lệnh trước đây trong một phiên làm việc kéo dài, vì mỗi lệnh được xử lý độc lập. Khi người dùng muốn robot thực hiện một chuỗi hành động phức tạp, họ vẫn cần lặp lại các lệnh một cách chi tiết.

Yếu tố môi trường vật lý

Vì robot di chuyển bằng bánh xe và có kích thước trung bình, việc di chuyển qua các vật cản như thảm dày, cầu thang hoặc sàn gỗ bóng có thể gây khó khăn. Khi robot gặp vật cản, nó sẽ dừng lại và phát ra tiếng báo động, yêu cầu người dùng can thiệp để di chuyển nó. Điều này cho thấy robot thích hợp hơn cho các không gian mở và không có nhiều chướng ngại vật.

Thêm vào đó, robot cần được sạc thường xuyên, và thời gian hoạt động liên tục trung bình khoảng 6-8 giờ tùy vào mức độ sử dụng. Khi pin yếu, robot sẽ tự động giảm âm lượng và tắt một số chức năng để kéo dài thời gian sử dụng.

Những gợi ý tối ưu hoá trải nghiệm với robot Xiaozhi

Vị trí đặt robot và môi trường mạng

Đặt robot ở vị trí trung tâm của ngôi nhà, gần router và tránh các vật cản kim loại hoặc thiết bị tạo nhiễu như lò vi sóng, có thể giảm thiểu mất kết nối. Ngoài ra, việc sử dụng băng tần 2.4 GHz thay vì 5 GHz giúp tăng khả năng xuyên qua tường, mặc dù tốc độ truyền dữ liệu sẽ chậm hơn.

Đối với những gia đình có nhiều thiết bị đồng thời sử dụng internet, cân nhắc cấu hình Quality of Service (QoS) trên router để ưu tiên lưu lượng dữ liệu cho robot, giúp giảm độ trễ khi robot thực hiện các lệnh thời gian thực.

Thiết lập các kịch bản và lệnh ngắn gọn

Để giảm thời gian phản hồi và tránh lỗi nhận dạng, người dùng nên sử dụng các lệnh ngắn gọn, tránh những câu dài và phức tạp. Khi cần thực hiện một chuỗi hành động, việc tạo các “kịch bản” trong ứng dụng trước sẽ giúp robot thực hiện nhanh hơn, vì các lệnh đã được lưu trữ và không cần phân tích lại mỗi lần.

Ví dụ, thay vì nói “khi tôi nói ‘bắt đầu buổi học’ thì bật đèn bàn, mở camera, và bật nhạc nhẹ”, người dùng có thể thiết lập một kịch bản tên “bắt đầu buổi học” và chỉ cần đưa ra một lệnh duy nhất để kích hoạt.

Quản lý pin và bảo trì

Đối với việc duy trì thời gian hoạt động, người dùng nên sạc robot ít nhất một lần mỗi ngày khi robot không sử dụng. Khi pin dưới mức 20 %, robot sẽ tự động giảm độ sáng màn hình và tắt một số tính năng không thiết yếu, giúp kéo dài thời gian sử dụng cho các tác vụ quan trọng.

Vệ sinh các cảm biến và camera định kỳ bằng khăn mềm khô sẽ giúp duy trì độ chính xác trong việc nhận dạng khuôn mặt và môi trường xung quanh.

Nhìn nhận tổng quan về tiềm năng phát triển

Robot AI thông minh Xiaozhi WIFI đã chứng tỏ mình là một công cụ hỗ trợ giao tiếp và quản lý không gian gia đình đáng chú ý. Khả năng duy trì kết nối ổn định trong đa dạng môi trường, cùng với tính năng tương tác bằng giọng nói và cảm xúc, tạo ra một trải nghiệm người‑máy thân thiện. Tuy nhiên, để đạt được mức độ hoàn thiện tối ưu, các nhà sản xuất có thể tập trung vào cải thiện khả năng nhận dạng ngôn ngữ đa dạng, giảm độ trễ khi băng thông hạn chế và mở rộng khả năng di chuyển qua các chướng ngại vật vật lý.

Với xu hướng ngày càng gia tăng nhu cầu về các thiết bị AI trong nhà, robot Xiaozhi có thể đóng vai trò là một phần quan trọng trong hệ sinh thái nhà thông minh, đặc biệt nếu được tích hợp sâu hơn với các nền tảng quản lý IoT và nâng cao khả năng học hỏi từ hành vi người dùng. Khi các cải tiến này được triển khai, người dùng sẽ cảm nhận được sự liền mạch hơn trong việc điều khiển không gian sống và tương tác hàng ngày.