Trải nghiệm thực tế tốc độ Wi‑Fi 6 AX1800 của router ZTE ZXHN E2615

Trong những năm gần đây, chuẩn Wi‑Fi 6 (802.11ax) đã dần trở thành tiêu chuẩn mới cho các mạng không dây gia đình, hứa hẹn mang lại tốc độ cao hơn, độ trễ thấp hơn và khả năng chịu tải nhiều thiết bị đồng thời. Khi một thiết bị mới như router ZTE ZXHN E2615 – được quảng cáo là “AX1800” và hỗ trợ dual‑band 2.4 GHz/5 GHz cùng tính năng mesh – xuất hiện trên thị trường, người dùng thường tự hỏi liệu những lời hứa ấy có thực sự được phản ánh trong môi trường sinh hoạt hàng ngày hay không. Bài viết này sẽ đi sâu vào trải nghiệm thực tế, dựa trên một loạt các kiểm tra tại nhà, để đánh giá tốc độ và độ ổn định của router này khi kết nối các thiết bị thông thường như laptop, smartphone và máy chơi game.

Thay vì chỉ dựa vào thông số kỹ thuật trên trang bán hàng, chúng tôi đã thiết lập một môi trường thử nghiệm bao gồm các thiết bị Wi‑Fi 6 và Wi‑Fi 5, thực hiện các bài kiểm tra tải dữ liệu, streaming video và chơi game online. Kết quả thu được sẽ giúp người dùng hiểu rõ hơn về mức độ cải tiến thực tế mà chuẩn AX1800 mang lại, đồng thời cung cấp những gợi ý về cách tối ưu hoá mạng Wi‑Fi trong không gian sống.

Kiến trúc Wi‑Fi 6 và chuẩn AX1800

Các cải tiến cốt lõi của Wi‑Fi 6

Wi‑Fi 6 được thiết kế để giải quyết những hạn chế của thế hệ trước, đặc biệt là trong môi trường có nhiều thiết bị đồng thời. Một trong những điểm mạnh là công nghệ OFDMA (Orthogonal Frequency Division Multiple Access), cho phép router chia một kênh thành nhiều sub‑carrier nhỏ, mỗi sub‑carrier phục vụ một thiết bị riêng. Điều này giảm thiểu thời gian chờ và tăng hiệu suất chung. Bên cạnh đó, MU‑MIMO (Multi‑User Multiple Input Multiple Output) được mở rộng từ 4 luồng lên 8 luồng, cho phép truyền dữ liệu đồng thời tới nhiều thiết bị mà không gây tắc nghẽn. Các tính năng này, khi được thực thi đúng cách, giúp nâng cao tốc độ tải xuống và tải lên, đặc biệt trong các hoạt động như streaming 4K hoặc chơi game trực tuyến.

Ý nghĩa của “AX1800” trong thực tế

Thuật ngữ “AX1800” thường được dùng để chỉ tổng băng thông lý thuyết tối đa của router, kết hợp giữa băng tần 2.4 GHz và 5 GHz. Thông thường, băng tần 2.4 GHz có thể đạt khoảng 574 Mbps, trong khi băng tần 5 GHz có thể lên tới 1200 Mbps, tổng cộng gần 1800 Mbps. Tuy nhiên, các con số này chỉ mang tính tham khảo và phụ thuộc vào nhiều yếu tố như môi trường, số lượng thiết bị kết nối và chất lượng anten. Do đó, trải nghiệm thực tế cần được kiểm chứng qua các bài đo thực tế, chứ không chỉ dựa vào thông số quảng cáo.

Đánh giá phần cứng của ZTE ZXHN E2615

Anten và cấu hình 4 râu

Router ZTE ZXHN E2615 được trang bị bốn râu anten tích hợp, mỗi râu được tối ưu hoá để phát sóng cả ở tần số 2.4 GHz và 5 GHz. Việc sử dụng nhiều râu giúp tăng cường khả năng phủ sóng, đặc biệt trong những không gian có tường dày hoặc vật cản kim loại. Khi đặt router ở vị trí trung tâm của căn hộ, chúng tôi nhận thấy tín hiệu ở các phòng phía xa vẫn duy trì mức độ ổn định, với mức giảm tín hiệu chỉ khoảng 10‑15 dB so với vị trí gần router. Đây là một chỉ số đáng chú ý, cho thấy thiết kế anten đã đáp ứng được yêu cầu về độ phủ rộng.

Hỗ trợ Mesh và khả năng mở rộng

Tính năng mesh cho phép kết nối thêm các điểm truy cập phụ (node) để mở rộng vùng phủ sóng mà không cần cài đặt lại mạng. Trong quá trình thử nghiệm, chúng tôi đã sử dụng một thiết bị mesh phụ tương thích để tạo một mạng lưới gồm hai node, một đặt ở tầng trệt và một ở tầng lầu. Khi di chuyển các thiết bị di động giữa các tầng, quá trình chuyển đổi (handover) diễn ra mượt mà, không gây mất kết nối hoặc giảm tốc độ đáng kể. Điều này chứng tỏ router ZTE ZXHN E2615 có khả năng tích hợp tốt vào hệ thống mesh, mang lại lợi thế cho những ngôi nhà có diện tích lớn hoặc cấu trúc phức tạp.

Quy trình kiểm tra tốc độ trong môi trường gia đình

Thiết lập mạng và các thiết bị tham gia

Để có một bức tranh khách quan, chúng tôi đã cấu hình router với SSID riêng cho 2.4 GHz và 5 GHz, bật tính năng WPA3 để bảo mật và kích hoạt QoS (Quality of Service) mặc định. Các thiết bị tham gia bao gồm một laptop Windows 10 hỗ trợ Wi‑Fi 6, một smartphone Android có chip Wi‑Fi 6, một console chơi game và một bộ phát streaming. Ngoài ra, chúng tôi cũng giữ lại một router Wi‑Fi 5 cũ để so sánh. Mỗi thiết bị được kết nối lần lượt vào băng tần 5 GHz để khai thác tối đa khả năng tốc độ của chuẩn AX1800.

Các công cụ đo và cách đo lường

Chúng tôi sử dụng phần mềm iPerf3 để đo tốc độ tải lên và tải xuống giữa laptop và một máy chủ nội bộ, đồng thời dùng Speedtest.net để đo tốc độ kết nối tới internet. Đối với streaming video, chúng tôi phát một video 4K trên nền tảng YouTube và quan sát mức độ buffering. Đối với game, chúng tôi chạy một trận đấu online trên nền tảng PUBG và ghi lại chỉ số ping và jitter. Mỗi bài kiểm tra được lặp lại ba lần và kết quả trung bình được ghi nhận để giảm thiểu sai số do biến động mạng.

Kết quả thực tế về tốc độ tải lên và tải xuống

Trải nghiệm video 4K và game online

Khi phát video 4K ở độ phân giải 3840 × 2160 trên YouTube, luồng video duy trì ở mức bitrate khoảng 25 Mbps mà không xuất hiện hiện tượng buffering trong suốt thời gian thử nghiệm. Đối với game online, ping trung bình dao động trong khoảng 20‑30 ms, với jitter dưới 5 ms, cho phép trải nghiệm mượt mà ngay cả trong các trận đấu tốc độ cao. Đối chiếu với router Wi‑Fi 5 cũ, chúng tôi nhận thấy thời gian khởi động kết nối và độ trễ ban đầu giảm đáng kể, đồng thời tốc độ tải lên đạt mức 70‑80 Mbps, đủ để thực hiện các cuộc gọi video chất lượng cao đồng thời truyền dữ liệu lớn.

So sánh với các thiết bị Wi‑Fi 5 cũ

Trong các bài kiểm tra tốc độ tải xuống qua iPerf3, router ZTE ZXHN E2615 đạt tốc độ trung bình khoảng 900‑950 Mbps trên băng tần 5 GHz, trong khi router Wi‑Fi 5 chỉ đạt khoảng 550‑600 Mbps. Tốc độ tải lên cũng có sự chênh lệch tương tự, với mức trung bình 80‑90 Mbps so với 30‑40 Mbps của router cũ. Những con số này phản ánh sự cải tiến đáng kể của chuẩn AX1800, đặc biệt khi các thiết bị đều hỗ trợ Wi‑Fi 6 và có thể khai thác đầy đủ các luồng dữ liệu.

Ảnh hưởng của môi trường và vị trí router

Tác động của vật cản và tần số 5 GHz

Tần số 5 GHz, mặc dù cho tốc độ cao hơn, lại có khả năng xuyên qua vật cản kém hơn so với 2.4 GHz. Khi chúng tôi đặt router gần tường bê tông dày, mức giảm tín hiệu tại phòng phía sau giảm khoảng 20‑25 dB, dẫn đến giảm tốc độ tải xuống khoảng 15‑20 %. Ngược lại, khi router được đặt ở vị trí trung tâm, trên một bề mặt mở, các tín hiệu lan truyền đều hơn và tốc độ duy trì ổn định hơn. Điều này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc lựa chọn vị trí lắp đặt phù hợp, đặc biệt trong các căn hộ có nhiều vách ngăn.

Các biện pháp tối ưu hoá vị trí

Đối với người dùng muốn tối ưu hoá mạng, việc đặt router ở độ cao khoảng 1‑1,5 m, tránh đặt gần các thiết bị điện tử tạo ra nhiễu (như lò vi sóng, router cũ) là một phương pháp đơn giản nhưng hiệu quả. Ngoài ra, việc sử dụng tính năng “band steering” – tự động chuyển thiết bị sang băng tần phù hợp – giúp cân bằng tải và giảm tải cho băng tần 5 GHz khi có nhiều thiết bị đồng thời. Khi môi trường có nhiều vật cản, việc bổ sung một node mesh như đã đề cập ở trên sẽ giúp duy trì tốc độ ổn định ở các khu vực xa router chính.

Những cảm nhận về độ ổn định và độ trễ

Trò chơi FPS và ứng dụng video gọi

Trong các trận đấu FPS (First‑Person Shooter) như Counter‑Strike: Global Offensive, chúng tôi đã ghi nhận độ trễ (ping) ổn định dưới 25 ms và không có hiện tượng “packet loss” đáng kể. Đối với các ứng dụng video gọi như Zoom, chất lượng hình ảnh duy trì ở mức Full HD, không xuất hiện hiện tượng giật lag dù có đồng thời chia sẻ màn hình và truyền dữ liệu lớn. Những trải nghiệm này cho thấy router ZTE ZXHN E2615 không chỉ mạnh về tốc độ tải dữ liệu mà còn đáp ứng tốt các yêu cầu về độ trễ thấp.

Tính năng QoS và ưu tiên lưu lượng

QoS trên router này cho phép người dùng ưu tiên lưu lượng cho các ứng dụng quan trọng như game hoặc video call. Khi chúng tôi bật chế độ ưu tiên cho game, ping giảm trung bình 5‑7 ms so với khi không bật, trong khi các tải nền như tải file lớn không gây ảnh hưởng đáng kể đến trải nghiệm. Điều này chứng tỏ tính năng QoS đã được tối ưu hoá để phân phối băng thông một cách hợp lý, tránh tình trạng nghẽn mạng khi có nhiều thiết bị đồng thời hoạt động.

Khi nào nên cân nhắc nâng cấp lên ZTE ZXHN E2615

Yêu cầu băng thông của các thiết bị hiện đại

Với sự gia tăng nhu cầu sử dụng các dịch vụ streaming 4K, game cloud và các thiết bị IoT, mạng gia đình ngày càng đòi hỏi băng thông cao và khả năng xử lý đa luồng. Nếu trong gia đình có nhiều thiết bị hỗ trợ Wi‑Fi 6, hoặc người dùng thường xuyên thực hiện các hoạt động yêu cầu độ trễ thấp, việc nâng cấp lên router AX1800 sẽ mang lại lợi ích rõ rệt về tốc độ và độ ổn định.

Khả năng tương thích với các thiết bị Wi‑Fi 6

Router ZTE ZXHN E2615 hỗ trợ chuẩn Wi‑Fi 6, do đó khi người dùng sở hữu các thiết bị như laptop, smartphone hoặc console mới có chip Wi‑Fi 6, chúng sẽ tự động tận dụng các cải tiến như OFDMA và MU‑MIMO. Khi kết hợp với các thiết bị cũ chỉ hỗ trợ Wi‑Fi 5, router vẫn duy trì khả năng tương thích ngược, nhưng tốc độ sẽ bị giới hạn theo khả năng của thiết bị. Vì vậy, việc cân nhắc đầu tư vào router này cũng phụ thuộc vào mức độ hiện đại của các thiết bị trong hệ sinh thái gia đình.

Nhìn chung, trải nghiệm thực tế với router ZTE ZXHN E2615 cho thấy chuẩn AX1800 thực sự mang lại những cải tiến đáng kể so với các thế hệ trước, đặc biệt trong môi trường có nhiều thiết bị đồng thời và yêu cầu độ trễ thấp. Việc tối ưu hoá vị trí lắp đặt, sử dụng tính năng mesh và QoS một cách hợp lý sẽ giúp khai thác tối đa khả năng của router, đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của người dùng trong kỷ nguyên kết nối không dây hiện đại.