Những sai lầm thường gặp khi lựa chọn và bảo quản túi đựng thực phẩm trong tủ lạnh, ảnh hưởng tới an toàn và độ tươi của thực phẩm

Trong cuộc sống hiện đại, việc bảo quản thực phẩm trong tủ lạnh đã trở thành một thói quen không thể thiếu. Tuy nhiên, không ít người vẫn mắc phải những sai lầm khi lựa chọn và sử dụng túi đựng thực phẩm, dẫn đến mất độ tươi, giảm chất lượng và thậm chí gây rủi ro an toàn thực phẩm. Bài viết sẽ đi sâu vào những lỗi thường gặp, phân tích nguyên nhân và đưa ra các biện pháp khắc phục thực tiễn, giúp bạn tối ưu hoá quá trình bảo quản mà không cần phải đầu tư quá nhiều.

Vì sao việc chọn túi đựng thực phẩm lại quan trọng?

Khi thực phẩm được bảo quản trong tủ lạnh, môi trường xung quanh không chỉ ảnh hưởng đến nhiệt độ mà còn liên quan tới độ ẩm, oxy và mùi hương. Độ kín của túi, chất liệu làm túi và khả năng chịu được nhiệt độ thấp đều quyết định mức độ bảo vệ thực phẩm khỏi các yếu tố gây hư hỏng. Nếu không hiểu rõ các yếu tố này, người dùng dễ dàng lựa chọn sai loại túi, khiến thực phẩm nhanh chóng mất màu, mất hương vị hoặc thậm chí bị nhiễm khuẩn.

Các sai lầm phổ biến khi lựa chọn túi đựng thực phẩm

1. Sử dụng túi nhựa không chịu nhiệt

Nhiều người thường mua túi nhựa thông thường để đựng thực phẩm, cho rằng chúng đủ bền và tiện lợi. Thực tế, những loại túi này thường được làm từ polyethylene (PE) hoặc polypropylene (PP) có giới hạn chịu nhiệt dưới 0°C. Khi đặt vào ngăn đá, chúng có thể nứt, rách hoặc thậm chí tan chảy, tạo ra lỗ hổng cho không khí và vi khuẩn xâm nhập. Ngoài ra, chất liệu không chịu lạnh còn làm giảm độ dẻo dai, khiến túi không giữ được hình dạng và dễ bị rách khi mở ra.

2. Lựa chọn túi không có lớp chống thấm mùi

Thực phẩm trong tủ lạnh thường có mùi riêng, và nếu túi không có lớp chống thấm mùi, mùi sẽ lan truyền sang các món khác. Điều này không chỉ làm giảm trải nghiệm ăn uống mà còn có thể tạo ra phản ứng hoá học giữa các thành phần thực phẩm, làm thay đổi màu sắc và hương vị. Ví dụ, mùi cá sẽ nhanh chóng thấm vào rau quả nếu không có lớp ngăn mùi, khiến rau bị héo và mất vị.

3. Không chú ý tới độ dày và độ bền của túi

Độ dày của túi quyết định khả năng chịu lực và khả năng ngăn chặn không khí. Những túi quá mỏng, dù có giá rẻ, thường bị rách khi đặt thực phẩm nặng như thịt, cá hoặc khi chèn nhiều món vào cùng một lúc. Khi túi bị rách, không khí sẽ xâm nhập nhanh chóng, tăng tốc quá trình oxy hoá và sinh trưởng vi khuẩn.

4. Bỏ qua tiêu chuẩn an toàn thực phẩm

Một số túi được sản xuất chỉ để đựng đồ dùng công nghiệp, không được kiểm định an toàn thực phẩm. Khi sử dụng những loại túi này, các chất phụ gia, chất dẻo hoặc chất tạo màu có thể le lỏng ra thực phẩm, gây nguy cơ độc hại. Vì vậy, việc chọn túi có chứng nhận “food grade” là yếu tố không thể thiếu.

5. Sử dụng túi đã qua sử dụng mà không làm sạch kỹ

Nhiều gia đình tái sử dụng túi nhựa đã dùng một lần để giảm chi phí. Tuy nhiên, nếu không rửa sạch và khử trùng kỹ lưỡng, bám lại mùi, vi khuẩn hoặc dư lượng thực phẩm cũ, chúng sẽ trở thành môi trường sinh trưởng cho vi sinh vật. Khi đưa thực phẩm mới vào, nguy cơ nhiễm chéo tăng cao, gây hỏng nhanh hơn và có thể ảnh hưởng tới sức khỏe.

Những lỗi thường gặp trong quá trình bảo quản túi trong tủ lạnh

1. Đặt túi quá gần nguồn lạnh

Trong tủ lạnh, các ngăn đá và các khu vực gần dàn lạnh thường có nhiệt độ thấp hơn so với các ngăn khác. Nếu đặt túi thực phẩm quá gần nguồn lạnh, thực phẩm có thể bị đóng băng không đồng đều, tạo ra các tinh thể băng lớn, làm hủy cấu trúc tế bào thực phẩm. Điều này đặc biệt ảnh hưởng tới rau xanh và trái cây, khiến chúng mất độ giòn và nhanh chóng bị thối.

2. Đóng kín túi một cách quá chặt

Người dùng thường nghĩ rằng đóng túi càng kín càng tốt để tránh không khí xâm nhập. Tuy nhiên, nếu túi được đóng quá chặt, không có không gian cho hơi nước bốc hơi, độ ẩm bên trong sẽ tăng lên đáng kể. Khi độ ẩm cao, các vi khuẩn và nấm mốc sẽ phát triển nhanh, đặc biệt là đối với thực phẩm có độ ẩm tự nhiên như thịt, cá và rau củ. Một giải pháp đơn giản là để một khoảng không gian nhỏ trong túi hoặc sử dụng túi có van xả hơi.

3. Không ghi ngày đóng gói

Việc không ghi lại ngày đóng gói là một trong những nguyên nhân khiến thực phẩm bị lãng phí. Khi không có dấu thời gian, người dùng khó xác định thực phẩm đã ở trong tủ lạnh bao lâu, dễ dẫn đến việc tiêu thụ thực phẩm đã quá hạn bảo quản. Hậu quả không chỉ là mất tiền mà còn tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc thực phẩm.

4. Đặt túi trên các bề mặt không sạch

Trong tủ lạnh, các bề mặt như ngăn đá, ngăn trái cây hoặc các khay có thể bị bám bẩn hoặc dư lượng thực phẩm cũ. Khi đặt túi lên những bề mặt này, vi khuẩn có thể lan truyền qua bề mặt túi, đặc biệt là nếu túi không được làm kín hoàn toàn. Vì vậy, việc thường xuyên lau chùi tủ lạnh và sắp xếp túi sao cho không tiếp xúc trực tiếp với bề mặt bẩn là điều cần thiết.

5. Sử dụng túi không phù hợp với loại thực phẩm

Mỗi loại thực phẩm có yêu cầu bảo quản khác nhau. Ví dụ, thịt và cá cần túi có khả năng ngăn chặn oxy và giữ độ ẩm ở mức vừa phải, trong khi rau xanh cần túi có khả năng thoát hơi nước để tránh ẩm ướt. Khi sử dụng chung một loại túi cho mọi thực phẩm, người dùng dễ bỏ qua những yêu cầu đặc thù, dẫn đến giảm thời gian bảo quản và chất lượng thực phẩm.

Biện pháp lựa chọn và bảo quản túi đựng thực phẩm hiệu quả

1. Chọn túi có chứng nhận “food grade” và chịu nhiệt

Đầu tiên, hãy ưu tiên các sản phẩm được dán nhãn “food grade”, nghĩa là đã qua kiểm định an toàn thực phẩm và không chứa các chất độc hại. Đồng thời, chọn túi được thiết kế chịu nhiệt dưới 0°C, như loại làm từ polyethylene terephthalate (PET) hoặc nylon cao cấp, giúp duy trì độ bền khi để trong ngăn đá.

2. Ưu tiên túi có lớp chống thấm mùi và van xả hơi

Những túi được phủ lớp polymer hoặc silicon sẽ ngăn mùi lẫn nhau, bảo vệ hương vị của từng món ăn. Đối với thực phẩm có độ ẩm cao, việc sử dụng túi có van xả hơi hoặc lỗ thông hơi nhỏ sẽ giúp giảm độ ẩm bên trong, hạn chế sự phát triển của nấm mốc và vi khuẩn.

3. Đánh giá độ dày và độ bền trước khi mua

Thường thì túi dày từ 0,1 mm trở lên sẽ đáp ứng tốt nhu cầu bảo quản thực phẩm trong thời gian dài. Nếu mua số lượng lớn, có thể kiểm tra bằng cách nén nhẹ túi để cảm nhận độ dẻo và độ bền. Đối với thực phẩm nặng, nên chọn túi có độ dày cao hơn hoặc có lớp gia cố ở góc và cạnh.

4. Ghi ngày đóng gói và sắp xếp hợp lý

Sử dụng bút không phai, ghi ngày và giờ đóng gói lên túi. Đặt các món thực phẩm theo thứ tự “cũ‑trước‑mới‑sau” (FIFO – First In First Out) để luôn tiêu thụ thực phẩm sớm nhất trước. Khi sắp xếp, để túi không chồng lên nhau quá cao, tránh gây áp lực lên các túi dưới, giảm nguy cơ rách.

5. Vệ sinh túi trước khi tái sử dụng

Nếu muốn tái sử dụng túi, rửa sạch bằng nước ấm và xà phòng, sau đó rửa lại bằng nước sạch và để khô hoàn toàn. Đối với túi dùng để đựng thực phẩm thô (như thịt, cá), có thể ngâm trong dung dịch pha loãng giấm hoặc baking soda trong 15‑20 phút để khử mùi và giảm vi khuẩn.

6. Đặt túi ở vị trí thích hợp trong tủ lạnh

Thực phẩm cần bảo quản ở nhiệt độ ổn định nhất (khoảng 0‑4 °C) nên đặt ở ngăn chính, tránh để quá gần dàn lạnh hoặc cửa tủ, nơi nhiệt độ thay đổi liên tục khi mở cửa. Đối với thực phẩm cần giữ lạnh mạnh hơn (như thịt, cá), có thể để ở ngăn đá, nhưng nhớ kiểm tra định kỳ để tránh đóng băng quá mức.

7. Thường xuyên kiểm tra và làm sạch tủ lạnh

Một tủ lạnh sạch sẽ sẽ giảm thiểu nguy cơ nhiễm khuẩn cho thực phẩm. Vệ sinh các ngăn, kệ và bề mặt tủ lạnh ít nhất một lần mỗi tháng bằng dung dịch nước ấm và giấm. Khi dọn dẹp, hãy kiểm tra các túi bị rách hoặc có dấu hiệu mốc, thay thế ngay để tránh lây lan.

Những câu hỏi thường gặp khi lựa chọn và bảo quản túi thực phẩm

• Q: Có nên dùng túi nylon thay cho túi nhựa? A: Nylon có khả năng chịu nhiệt và độ bền cao hơn, nhưng cần chắc chắn rằng nó được chứng nhận “food grade” và không chứa chất phụ gia gây độc hại.
• Q: Bao lâu thì nên thay mới túi đựng thực phẩm? A: Nếu túi có dấu hiệu rách, mốc hoặc mất độ kín, nên thay ngay. Đối với túi nhựa thông thường, thời gian sử dụng thường từ 6‑12 tháng tùy vào mức độ sử dụng.
• Q: Có cách nào giảm mùi hôi trong túi mà không dùng chất tẩy? A: Đặt một miếng giấy gối bông thấm giấm trắng trong túi trong vài giờ, sau đó rửa sạch sẽ giúp khử mùi tự nhiên.
• Q: Tôi có thể dùng túi giấy để đựng thực phẩm trong tủ lạnh không? A: Túi giấy không chịu được độ ẩm và nhiệt độ lạnh, do đó không phù hợp cho việc bảo quản thực phẩm trong tủ lạnh.
• Q: Có nên đóng gói thực phẩm trong túi trước khi cho vào ngăn đá? A: Có, việc đóng gói kín trước khi đặt vào ngăn đá sẽ giúp giảm hiện tượng “burn” (cháy lạnh) và duy trì độ tươi lâu hơn.

Thực hành đúng cách để duy trì độ tươi và an toàn thực phẩm

Cuối cùng, việc bảo quản thực phẩm không chỉ dựa vào việc chọn đúng loại túi mà còn phụ thuộc vào thói quen sử dụng hằng ngày. Khi bạn chú ý đến từng chi tiết – từ chất liệu túi, cách đóng gói, vị trí đặt trong tủ lạnh cho đến việc ghi chú thời gian – sẽ giảm thiểu đáng kể nguy cơ thực phẩm bị hư hỏng hoặc gây hại. Đó là cách đơn giản nhưng hiệu quả để bảo vệ sức khỏe gia đình, đồng thời giảm lãng phí thực phẩm trong bếp.