Những sai lầm khi bố trí kệ sách và phụ kiện trưng bày khiến không gian trở nên chật chội và mất thẩm mỹ

Trong những không gian sống hiện đại, kệ sách không chỉ là nơi lưu trữ tri thức mà còn là một phần quan trọng của thiết kế nội thất. Khi bố trí kệ sách và các phụ kiện trưng bày không cân nhắc kỹ lưỡng, chúng có thể nhanh chóng biến một căn phòng rộng rãi thành một khu vực chật chội, mất đi sự hài hòa và thẩm mỹ. Bài viết này sẽ đưa ra những sai lầm thường gặp và cách khắc phục, giúp bạn tạo ra một không gian vừa tiện nghi, vừa đẹp mắt.

Hiểu đúng vai trò của kệ sách trong không gian nội thất

Kệ sách không chỉ đơn thuần là “kệ để sách”. Nó còn là một công cụ tạo điểm nhấn, chia vùng không gian, và thậm chí ảnh hưởng đến cách di chuyển, cảm nhận ánh sáng trong phòng. Khi chúng ta xem kệ sách như một phần của tổng thể nội thất, việc lựa chọn vị trí, kích thước và cách sắp xếp phụ kiện xung quanh sẽ trở nên có mục đích hơn, tránh được những lỗi thiết kế gây cảm giác ngột ngạt.

Khả năng tạo điểm nhấn và phân vùng

Một kệ sách được đặt ở vị trí trung tâm, hoặc gắn tường thành một “bức tường xanh” của các cuốn sách, có thể trở thành điểm nhấn mạnh mẽ, thu hút ánh nhìn. Tuy nhiên, nếu vị trí không phù hợp, kệ sách có thể cản trở luồng đi lại, làm giảm khả năng sử dụng của không gian.

Ảnh hưởng tới ánh sáng và không gian cảm nhận

Những tủ kệ cao và dày, đặc biệt là khi được đặt gần nguồn sáng tự nhiên, có thể che khuất ánh sáng, khiến phòng trở nên tối và nặng nề. Ngược lại, một kệ mở, với khoảng trống hợp lý, giúp ánh sáng lan tỏa, tạo cảm giác rộng rãi hơn.

Sai lầm phổ biến khi bố trí kệ sách

Dưới đây là những lỗi thường gặp mà nhiều người mắc phải khi sắp xếp kệ sách và phụ kiện trưng bày, cùng với những hậu quả cụ thể mà chúng gây ra.

• Chọn kích thước kệ không phù hợp với diện tích phòng – Đặt một kệ sách lớn trong một phòng nhỏ sẽ khiến không gian bỗng chật chội, giảm khả năng di chuyển và cảm giác thoải mái.
• Đặt kệ sách ngay sát tường mà không để lại khoảng trống – Khi không có khoảng cách “hít thở”, tường sẽ cảm giác dày đặc, gây áp lực thị giác cho người sử dụng.
• Sắp xếp sách và phụ kiện một cách ngẫu nhiên – Việc xếp sách ngột ngạt, không có sự phân chia rõ ràng, hoặc để quá nhiều phụ kiện trên cùng một kệ, sẽ làm mất đi tính thẩm mỹ và làm cho không gian trở nên rối mắt.
• Không cân nhắc chiều cao kệ so với tầm mắt – Đặt kệ quá cao khiến người dùng phải cúi người để lấy sách, hoặc quá thấp làm mất đi tiềm năng sử dụng không gian trên cao.
• Thiếu cân bằng màu sắc và vật liệu – Kết hợp kệ gỗ tối màu với tường sáng màu mà không có sự điều chỉnh màu sắc phụ kiện sẽ tạo ra sự không hài hòa, làm giảm cảm giác thẩm mỹ.

Cách lựa chọn kích thước và vị trí hợp lý

Việc xác định kích thước kệ sách phù hợp không chỉ dựa vào số lượng sách mà còn dựa vào tổng diện tích và chiều cao của phòng. Dưới đây là một số nguyên tắc cơ bản giúp bạn đưa ra quyết định chính xác.

Đánh giá diện tích sàn và chiều cao trần

Đầu tiên, đo chiều dài và chiều rộng của không gian, sau đó xác định tỉ lệ phần trăm diện tích mà kệ sách sẽ chiếm. Thông thường, trong một phòng khách hoặc phòng ngủ, kệ sách không nên chiếm quá 25-30% diện tích sàn. Nếu trần cao, bạn có thể cân nhắc sử dụng kệ cao hơn, nhưng cần lưu ý rằng phần trên sẽ cần được bố trí gọn gàng để tránh “đông đúc”.

Chọn vị trí dựa trên luồng di chuyển

Hãy vẽ ra các “đường đi” chính trong phòng – từ cửa ra vào, đến khu vực ngồi, và tới các khu vực chức năng khác. Kệ sách nên được đặt sao cho không cản trở những đường đi này. Ví dụ, nếu bạn có một khu vực sofa, kệ sách có thể được đặt dọc bên cạnh tường phía sau sofa, tạo một bức tường “sách” mà không gây cản trở khi di chuyển.

Chiều cao và độ sâu của kệ

Chiều cao tiêu chuẩn của kệ sách thường nằm trong khoảng 180-210 cm, nhưng tùy thuộc vào chiều cao trần, bạn có thể tăng hoặc giảm. Độ sâu của kệ thường từ 25-35 cm; độ sâu quá lớn sẽ chiếm nhiều không gian sàn, trong khi độ sâu quá nhỏ sẽ không đủ chỗ cho sách dày hoặc các phụ kiện lớn.

Sắp xếp phụ kiện trưng bày một cách cân bằng

Phụ kiện trưng bày – như bình hoa, tượng, khung ảnh, hoặc các vật dụng trang trí khác – đóng vai trò quan trọng trong việc làm phong phú không gian kệ sách. Tuy nhiên, việc sắp xếp không hợp lý có thể làm cho kệ trở nên “nặng nề” và mất đi tính thẩm mỹ.

Áp dụng quy tắc “ba phần”

Hầu hết các chuyên gia nội thất đều khuyên nên chia mỗi kệ thành ba phần: trung tâm, hai bên trái và phải. Đặt các vật dụng trọng tâm (ví dụ: một bình hoa lớn) ở vị trí trung tâm, sau đó cân bằng bằng các vật nhẹ hơn hoặc có màu sắc tương phản ở hai bên. Điều này giúp mắt người nhìn không bị “đắm chìm” vào một khu vực duy nhất, mà cảm nhận được sự hài hòa.

Độ cao và vị trí của phụ kiện

Không nên đặt các phụ kiện quá thấp hoặc quá cao so với sách. Một nguyên tắc đơn giản là để các vật trang trí nằm ở mức tầm mắt hoặc hơi thấp hơn một chút so với trung tâm kệ. Khi kệ có nhiều tầng, hãy phân bố phụ kiện theo chiều dọc: các vật nhẹ, có màu sáng ở tầng trên, các vật nặng hơn ở tầng dưới để tạo cảm giác ổn định.

Giới hạn số lượng và kích thước

Quá nhiều phụ kiện trên một kệ sẽ khiến không gian trở nên rối mắt. Thay vì đặt nhiều vật nhỏ, hãy chọn một vài món lớn, có thiết kế độc đáo để làm “điểm nhấn”. Khi bạn muốn thêm nhiều chi tiết, hãy sử dụng các kệ phụ nhỏ hơn, hoặc các ngăn kéo ẩn để lưu trữ mà không làm mất thẩm mỹ.

Làm sao tránh tạo cảm giác chật chẽ

Chật chội không chỉ đến từ việc sử dụng quá nhiều đồ nội thấtXem các sản phẩm Đồ nội thất, mà còn xuất phát từ cách bố trí và sắp xếp. Dưới đây là một số biện pháp thực tiễn giúp không gian kệ sách luôn thoáng đãng.

Sử dụng không gian trống một cách chiến lược

Không gian trống (negative space) là yếu tố quan trọng để mắt người nghỉ ngơi. Khi sắp xếp sách, hãy để lại khoảng trống giữa các nhóm sách hoặc giữa các phụ kiện. Khoảng trống vừa đủ sẽ tạo cảm giác “thở” cho mắt, đồng thời làm nổi bật các món đồ quan trọng.

Lựa chọn màu sắc nhẹ nhàng cho kệ và phụ kiện

Màu sáng, tông pastel hoặc màu gỗ tự nhiên sẽ giúp không gian cảm giác rộng rãi hơn. Nếu bạn muốn dùng màu tối, hãy cân bằng bằng việc thêm các chi tiết sáng, như đènXem các sản phẩm Đèn LED âm trần hoặc các phụ kiện màu sáng, để giảm bớt cảm giác nặng nề.

Ánh sáng là “liều thuốc” giải quyết chật chội

Ánh sáng tự nhiên luôn là lựa chọn tốt nhất. Khi đặt kệ sách gần cửa sổ, hãy chọn kệ mở, không có cánh cửa để ánh sáng có thể xuyên qua. Đối với những khu vực thiếu ánh sáng, đèn chiếu sáng hướng lên (track light) hoặc đèn LED âm trần có thể tạo ra “điểm sáng” giúp không gian trở nên thoáng hơn.

Thử nghiệm bố trí trước khi lắp đặt

Trước khi quyết định cố định kệ, bạn có thể dùng giấy báo hoặc tấm vải để mô phỏng kích thước kệ trên sàn. Điều này giúp bạn cảm nhận được mức độ chiếm không gian và dễ dàng điều chỉnh vị trí cho phù hợp.

Kết hợp màu sắc và ánh sáng để tăng thẩm mỹ

Một không gian không chỉ được đo bằng kích thước mà còn bằng cảm giác mà nó mang lại. Khi màu sắc và ánh sáng được kết hợp hài hòa, kệ sách và phụ kiện trưng bày sẽ trở thành “tác phẩm nghệ thuật” thay vì chỉ là nơi lưu trữ.

Đồng bộ màu sắc với tường và sàn

Nếu tường được sơn màu sáng, bạn có thể chọn kệ sách màu gỗ nhạt hoặc sơn màu trung tính để tạo sự liên kết. Ngược lại, khi tường màu tối, kệ màu sáng hoặc màu gỗ sáng sẽ tạo điểm tương phản thu hút mà không gây áp lực thị giác.

Sử dụng đèn chiếu sáng phụ trợ

Đèn LED dải dưới kệ, đèn bànXem các sản phẩm Đèn bàn hoặc đèn chiếu sáng tường có thể nhấn mạnh các góc quan trọng, đồng thời làm nổi bật các phụ kiện trưng bày. Đèn có thể được điều chỉnh độ sáng (dimmable) để tạo không gian ấm cúng vào buổi tối hoặc sáng rõ vào ban ngày.

Chọn vật liệu phản chiếu nhẹ

Những vật liệu như kính, gương hoặc kim loại bóng nhẹ có khả năng phản chiếu ánh sáng, giúp không gian “phóng to” hơn. Bạn có thể dùng các khung ảnh kính hoặc kệ có mặt kính để tăng cảm giác rộng rãi.

Cuối cùng, việc bố trí kệ sách và phụ kiện trưng bày không chỉ là công việc kỹ thuật mà còn là nghệ thuật cân bằng giữa chức năng và thẩm mỹ. Khi bạn tránh những sai lầm thường gặp, chú ý tới kích thước, vị trí, cách sắp xếp phụ kiện, và tận dụng ánh sáng cùng màu sắc, không gian sống của mình sẽ luôn cảm giác thoáng đãng, hài hòa và đầy cảm hứng. Hãy thử áp dụng những gợi ý trên và quan sát sự khác biệt mà chúng mang lại cho ngôi nhà của bạn.