Kinh nghiệm thực tế của các doanh nhân khi áp dụng nguyên tắc ‘chia tiền, chia việc’

Trong môi trường kinh doanh ngày càng phức tạp, việc tối ưu hoá nguồn lực không chỉ dừng lại ở công nghệ hay quy trình mà còn phụ thuộc sâu vào cách các nhà lãnh đạo phân bổ tiền và công việc. Nguyên tắc “chia tiền, chia việc” đã trở thành một đề tài được nhiều doanh nhân thảo luận và áp dụng thực tiễn, nhằm tạo ra sự cân bằng giữa lợi nhuận và năng lực thực thi. Bài viết dưới đây sẽ đi sâu vào những kinh nghiệm thực tế, dựa trên các trường hợp thực tế và quan sát, giúp người đọc hiểu rõ hơn về cách mà nguyên tắc này có thể biến đổi cách vận hành doanh nghiệp.

Đọc qua các chương của Sách Cao thủ chia tiền - Chia việc, Tiền lớn không đến từ nỗ lực, mà đến từ cách chia, người đọc sẽ cảm nhận được một góc nhìn mới về việc không chỉ “đầu tư tiền vào dự án” mà còn “đầu tư tiền vào con người” và “đầu tư công việc cho đúng người”. Những câu chuyện thực tế được trích dẫn trong sách đã khơi gợi nhiều suy ngẫm, và dưới đây là những phân tích chi tiết dựa trên những trải nghiệm thực tế của các doanh nhân đã thực hiện nguyên tắc này.

Nguyên tắc cơ bản của “chia tiền, chia việc”

Nguyên tắc này được tóm gọn trong ba yếu tố cốt lõi: phân bổ tài chính công bằng, giao nhiệm vụ dựa trên năng lực, và thiết lập cơ chế phản hồi minh bạch. Khi tiền và công việc được phân chia một cách hợp lý, các thành viên trong đội ngũ sẽ cảm nhận được sự công bằng, từ đó tăng cường động lực và giảm thiểu xung đột nội bộ.

Phân bổ tài chính công bằng

Thay vì chỉ tập trung vào phần thưởng cuối năm, nhiều doanh nghiệp đã chuyển sang mô hình chia lợi nhuận ngắn hạn và dài hạn. Điều này giúp nhân viên cảm nhận được đóng góp của mình ngay trong quá trình làm việc, đồng thời tạo ra một vòng phản hồi tích cực giữa kết quả kinh doanh và phần thưởng tài chính.

Giao nhiệm vụ dựa trên năng lực

Việc phân công công việc không còn dựa trên vị trí chức vụ mà dựa trên “điểm mạnh” của từng cá nhân. Các doanh nhân thành công thường áp dụng công cụ đánh giá năng lực nội bộ, sau đó tạo ra các nhóm dự án linh hoạt, nơi mỗi người đóng góp vào phần việc phù hợp nhất với khả năng của mình.

Thiết lập cơ chế phản hồi minh bạch

Trong môi trường “chia tiền, chia việc”, phản hồi không chỉ đến từ cấp trên mà còn từ đồng nghiệp. Các buổi họp ngắn hàng tuần, báo cáo tiến độ và các hệ thống đánh giá 360 độ đã trở thành công cụ quan trọng để duy trì sự cân bằng và điều chỉnh kịp thời.

Lợi ích thực tiễn khi áp dụng trong doanh nghiệp

Những doanh nghiệp áp dụng nguyên tắc này thường nhận thấy một loạt các lợi ích đa dạng, không chỉ dừng lại ở tăng doanh thu mà còn bao gồm cải thiện văn hoá công ty, giảm tỷ lệ nhân sự nghỉ việc và nâng cao khả năng thích nghi với thay đổi thị trường.

• Tăng cường sự gắn kết – Khi nhân viên thấy mình được trả công xứng đáng và công việc phù hợp, họ sẽ có xu hướng gắn bó lâu dài hơn.
• Hiệu suất làm việc cao hơn – Nhiệm vụ được giao đúng người, đúng thời điểm, giảm thiểu thời gian chết và lãng phí nguồn lực.
• Giảm chi phí quản lý – Với cơ chế phản hồi và tự quản, nhu cầu giám sát chặt chẽ từ cấp trên giảm đi, nhờ đó giảm bớt chi phí quản lý.
• Khả năng đổi mới nhanh – Các nhóm dự án linh hoạt có thể thử nghiệm ý tưởng mới mà không cần qua nhiều lớp phê duyệt, tạo ra môi trường sáng tạo.

Ví dụ thực tế từ các doanh nhân thành công

Một số câu chuyện thực tiễn đã minh chứng cho sức mạnh của nguyên tắc “chia tiền, chia việc”. Dưới đây là ba ví dụ tiêu biểu, mỗi ví dụ đều được mô tả chi tiết để người đọc có thể rút ra những bài học cụ thể.

1. Công ty công nghệ khởi nghiệp “NovaTech”

NovaTech, một công ty công nghệ có trụ sở tại Hà Nội, đã áp dụng mô hình chia lợi nhuận theo dự án ngay từ giai đoạn đầu. Thay vì trả lương cố định cho toàn bộ nhân viên, công ty chia phần lợi nhuận dựa trên mức độ đóng góp thực tế vào từng dự án. Kết quả là, các lập trình viên và nhà thiết kế cảm thấy mình là “cổ đông” thực thụ của dự án, từ đó làm việc với tinh thần sáng tạo và trách nhiệm cao hơn.

Về khía cạnh chia việc, NovaTech đã xây dựng một hệ thống “đánh giá năng lực 360 độ” mỗi quý. Dựa trên kết quả đánh giá, các thành viên được chuyển sang các dự án mới phù hợp hơn với kỹ năng hiện tại, đồng thời có cơ hội học hỏi những lĩnh vực mới. Nhờ vậy, tỷ lệ nhân viên nghỉ việc giảm còn 8% so với mức trung bình ngành khoảng 15%.

2. Doanh nghiệp sản xuất “GreenField”

GreenField, một doanh nghiệp chuyên sản xuất các sản phẩm nông nghiệp hữu cơ, đã áp dụng chia tiền thông qua “quỹ thưởng dựa trên năng suất”. Mỗi tháng, phần lợi nhuận thu được từ các nhà máy được chia đều cho các đội sản xuất, nhưng tỷ lệ chia khác nhau tùy thuộc vào chỉ số năng suất và chất lượng sản phẩm của từng đội.

Về chia việc, GreenField không còn phân công công việc cố định cho từng công nhân mà chuyển sang mô hình “đội đa năng”. Các công nhân được đào tạo đa kỹ năng, có thể linh hoạt chuyển đổi giữa các vị trí như vận hành máy móc, kiểm soát chất lượng, và quản lý kho. Điều này giúp công ty giảm thời gian chờ đợi khi có sự cố, đồng thời tăng khả năng đáp ứng nhu cầu thị trường nhanh chóng.

3. Nhóm doanh nhân bất động sản “UrbanRise”

UrbanRise, một nhóm các nhà đầu tư bất động sản, đã áp dụng “chia tiền” không chỉ ở mức lương mà còn ở mức chia lợi nhuận dự án. Khi một dự án bán được, lợi nhuận được chia theo tỷ lệ phần trăm đóng góp vốn và công sức của từng thành viên. Điều này tạo ra một môi trường cạnh tranh lành mạnh, khi mỗi người đều muốn đóng góp tối đa để tăng phần lợi nhuận cá nhân.

Về “chia việc”, UrbanRise đã thiết lập một hệ thống “điểm mạnh dự án”. Mỗi dự án được phân thành các vai trò như “phân tích thị trường”, “thiết kế kiến trúc”, “đàm phán tài chính”. Các thành viên tự chọn vai trò phù hợp với năng lực, và nếu thiếu người ở một vị trí, nhóm sẽ nhanh chóng huy động nguồn lực nội bộ hoặc tìm kiếm đối tác bên ngoài. Kết quả là thời gian hoàn thành dự án rút ngắn trung bình 20% so với các dự án trước đây.

Những thách thức thường gặp khi triển khai và cách khắc phục

Không phải doanh nghiệp nào cũng có thể áp dụng “chia tiền, chia việc” một cách suôn sẻ. Dưới đây là một số thách thức phổ biến và các giải pháp thực tiễn đã được các doanh nhân chia sẻ.

Thách thức 1: Thiếu minh bạch trong việc tính toán lợi nhuận

Trong một số doanh nghiệp, việc xác định phần lợi nhuận để chia cho nhân viên gặp khó khăn do hệ thống kế toán chưa đủ chi tiết. Giải pháp là triển khai phần mềm quản lý tài chính tích hợp, cho phép truy xuất dữ liệu chi phí và doanh thu theo dự án một cách rõ ràng. Khi các con số được công khai, nhân viên sẽ tin tưởng hơn vào quá trình chia tiền.

Thách thức 2: Đánh giá năng lực không chính xác

Việc phân công công việc dựa trên năng lực yêu cầu một hệ thống đánh giá khách quan. Một số doanh nghiệp đã áp dụng “đánh giá đồng nghiệp” kết hợp với “đánh giá kết quả công việc” để tạo ra một bức tranh toàn diện. Ngoài ra, việc đào tạo liên tục và cập nhật kỹ năng cho nhân viên giúp giảm thiểu sai sót trong việc phân công.

Thách thức 3: Sự phản kháng từ nhân viên truyền thống

Trong môi trường mà nhiều người đã quen với cách trả lương cố định, việc chuyển sang mô hình chia lợi nhuận có thể gặp phản kháng. Giải pháp là thực hiện giai đoạn thử nghiệm, bắt đầu với một bộ phận nhỏ, thu thập phản hồi và điều chỉnh trước khi mở rộng ra toàn công ty. Khi nhân viên thấy được lợi ích thực tế, họ sẽ dần chấp nhận mô hình mới.

Thách thức 4: Quản lý thời gian và nguồn lực

Việc tạo các đội đa năng có thể dẫn đến tình trạng “quá tải” nếu không có kế hoạch phân phối công việc hợp lý. Doanh nghiệp cần thiết lập “lịch làm việc linh hoạt” và “công cụ quản lý dự án” để theo dõi tiến độ, từ đó điều chỉnh khối lượng công việc cho phù hợp.

Câu hỏi để người đọc tự suy ngẫm

• Doanh nghiệp của bạn hiện đang áp dụng hình thức trả lương và phân công công việc như thế nào? Liệu có chỗ nào có thể cải thiện bằng cách chia lợi nhuận và chia việc?
• Bạn có đủ công cụ và quy trình để đo lường đóng góp thực tế của từng nhân viên vào dự án không?
• Những giá trị cốt lõi của doanh nghiệp có hỗ trợ một môi trường công bằng và minh bạch để thực hiện nguyên tắc này không?
• Trong trường hợp áp dụng mô hình chia tiền, bạn sẽ làm sao để duy trì sự ổn định tài chính cho công ty trong giai đoạn chuyển đổi?
• Liệu việc tạo các đội đa năng có gây ra rủi ro về chất lượng công việc nếu không có đủ đào tạo?

Những câu hỏi trên không chỉ giúp người đọc đánh giá hiện trạng mà còn mở ra hướng đi cho việc thử nghiệm và tối ưu hoá mô hình “chia tiền, chia việc”. Khi các doanh nhân thực hiện các bước thử nghiệm có hệ thống, họ sẽ có cơ hội quan sát và điều chỉnh sao cho phù hợp với đặc thù ngành và văn hoá công ty.

Những điểm cần lưu ý khi đọc “Sách Cao thủ chia tiền - Chia việc”

Cuốn sách không chỉ là một tập hợp các lý thuyết mà còn chứa những câu chuyện thực tế, phản ánh cách mà các doanh nhân đã áp dụng nguyên tắc này trong môi trường thực tế. Khi đọc, người đọc nên chú ý đến các phần:

• Phân tích trường hợp thực tế – Các chương mô tả chi tiết về cách doanh nghiệp thiết lập hệ thống chia lợi nhuận, quy trình đánh giá năng lực và cách họ vượt qua khó khăn.
• Bài học rút ra – Mỗi câu chuyện đều kèm theo những bài học thực tiễn, giúp người đọc có thể áp dụng một cách linh hoạt vào doanh nghiệp của mình.
• Khung thời gian triển khai – Sách cung cấp một lộ trình cụ thể, từ giai đoạn chuẩn bị, thử nghiệm cho đến mở rộng toàn công ty.

Việc đọc và thấu hiểu sâu sắc các nội dung này sẽ giúp doanh nhân không chỉ nắm bắt được lý thuyết mà còn có thể đưa ra các quyết định thực tiễn dựa trên kinh nghiệm đã được kiểm chứng.

Cuối cùng, việc áp dụng nguyên tắc “chia tiền, chia việc” không phải là một công thức cố định mà là một quá trình liên tục điều chỉnh, học hỏi và cải tiến. Khi doanh nghiệp biết lắng nghe phản hồi, đánh giá lại cách phân bổ và luôn duy trì tính minh bạch, họ sẽ tạo ra một môi trường làm việc năng động, công bằng và có khả năng phát triển bền vững.